Częstochowski samorząd zaktualizował miejski Programu Przeciwdziałania Przemocy Domowej i Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej. Obecny ma obowiązywać do 2030 r. i skierowany jest do osób doznających przemocy domowej, stosujących przemoc domową, świadków przemocy domowej, a także służb, instytucji i organizacji pozarządowych zajmujących się przeciwdziałaniem przemocy domowej. W nowym programie, który zastąpił uchwałę z 2022 r., uwzględniono także zmiany wynikające z lokalnej diagnozy zjawiska przemocy.
Obecny Program jest zgodny z dokumentami strategicznymi i programowymi, które funkcjonują zarówno na poziomie gminnym, jak i ponadgminnym – krajowym i wojewódzkim. Przede wszystkim koreluje z „Rządowym programem Przeciwdziałania Przemocy Domowej na lata 2024 – 2030”. W nowym Programie zawarto m.in. aktualną diagnozę zjawiska przemocy domowej, wskazano potrzeby w zakresie przeciwdziałania przemocy domowej, a także obszary, cele, kierunki i wskaźniki Programu.
W związku z wejściem w życie tzw. „ustawy Kamilkowej” został wypracowany systemowy model wprowadzenia Standardów Ochrony Małoletnich (warsztaty i szkolenia dla jednostek oświaty, miejskich jednostek organizacyjnych i NGO). Znacząco wzrosła liczba osób, które skorzystały z poradnictwa dotyczącego przeciwdziałania przemocy w środowisku rodzinnym (porady udzielone w placówkach prowadzących takie poradnictwo). Potroiła się także liczba kampanii społecznych prowadzonych w lokalnym środowisku.
W obszarze ochrony i pomocy osobom dotkniętym przemocą w rodzinie w zakresie zwiększenia dostępności i skuteczności ochrony oraz wsparcia osób dotkniętych przemocą w rodzinie znacząco wzrosła liczba wypełnionych formularzy „Niebieska Karta – C” oraz liczba spotkań grup roboczych i Zespołu interdyscyplinarnego. Wskazuje to na częstszy kontakt i wymianę informacji reprezentantów różnych podmiotów działających na rzecz przeciwdziałania przemocy domowej w sposób skoordynowany i zintegrowany, a tym samym na zwiększoną częstotliwość monitoringu bieżącej dokumentacji i działań.
Zmalała w ostatnim roku liczba sporządzonych aktów oskarżenia w związku z zarzutami związanymi z przemocą w rodzinie (z 67 wcześniej – do 51). Istotnie wzrosła natomiast liczba wydanych przez funkcjonariuszy policji nakazów opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia. Zdecydowanie częściej stosuje się więc szybkie formy reagowania i ochrony osób doznających przemocy domowej z uwagi na ocenę stanu zagrożenia życia lub zdrowia tych osób.
Na podstawie wykonanej diagnozy, w Programie wskazano konieczność realizacji w Częstochowie następujących działań:
– wzmocnienie działań profilaktycznych przeciwdziałania przemocy, a także zwiększenie liczby materiałów informacyjnych i ich dostępność w lokalnym środowisku;
– zintensyfikowanie informacji i dostępności pomocy psychologicznej, w tym terapii psychologicznej, poradnictwa prawnego, socjalnego, szczególnych form oddziaływań np. grup wsparcia i innych grup samopomocowych;
– starać się o zwiększenie liczby pracowników zajmujących się profesjonalnie działaniami w zakresie grup diagnostyczno-pomocowych zwłaszcza w ich podstawowym wymaganym ustawowo składzie, czyli pracowników socjalnych i funkcjonariuszy policji.
W Programie wskazano potrzeby w sferze przeciwdziałania przemocy domowej:
– prowadzenie systemu informacji i edukacji w obszarze przeciwdziałania przemocy domowej;
– zwiększenie i stałe doskonalenie zasobów kadrowych; wypracowanie i wprowadzenie procedur oraz monitorowanie przemocy domowej;
– wprowadzenie spójnego systemu współpracy i koordynacji pomiędzy podmiotami działającymi na rzecz rodzin dotkniętych przemocą domową;
– konieczność przeprowadzenia okresowej profesjonalnej diagnozy problemu przemocy domowej w mieście przez wyspecjalizowane podmioty, co pozwoli na efektywne, optymalne i zorientowane, celowane konkretnie działania we wszystkich obszarach oddziaływań, a także umożliwi pełniejsze odniesienie obrazu przemocy domowej w Częstochowie na tle kraju;
– stałe monitorowanie, ewaluowanie oraz inicjowanie wprowadzania koniecznych zmian w zakresie przeciwdziałania przemocy domowej, edukacja społeczna;
– zapewnienie wystarczającej liczby miejsc schronienia w związku z przemocą domową;
– rozwijanie pieczy zastępczej.
Głównymi założeniami miejskiego Programu jest zmniejszenie skali zjawiska przemocy domowej (co jest podstawowym celem postanowień zawartych w Rządowym programie Przeciwdziałania Przemocy Domowej na lata 2024 – 2030), a ponadto kompleksowość i interdyscyplinarność działań ujętych w ramy sprawnie funkcjonującego systemu, ukierunkowanego na wsparcie i ochronę osób doświadczających przemocy, edukację i pomoc w korygowaniu zachowań osób stosujących przemoc domową, edukację kadr instytucji zaangażowanych w przeciwdziałanie przemocy domowej oraz szeroko ujętą profilaktykę zjawiska i edukację społeczeństwa.
W trakcie realizacji Programu mogą włączyć się do niego instytucje zainteresowane, które sformułują swoje możliwości i kompetencje w okresach późniejszych. Opisano też przewidywane wskaźniki monitorowania realizacji działań.
Z pełnym Programem Przeciwdziałania Przemocy Domowej i Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej w Częstochowie można się zapoznać w Biuletynie Informacji Publicznej.
red.
