NASZ TEMATNa prośbę Czytelników od kilku miesięcy nasza redakcja zajmowała się tematyką spółdzielczości mieszkaniowej. Zdaniem naszych rozmówców większość spółdzielń mieszkaniowych w Częstochowie nie udziela swoim członkom szczegółowych informacji o funkcjonowaniu tychże spółdzielni. Jeden z mieszkańców chciał zapoznać się z dokumentacją dotyczącą termomodernizacji bloku, w którym mieszka – spółdzielnia mu odmówiła. Inny mieszkaniec zwrócił się z prośbą do spółdzielni o wgląd w dokumenty księgowe za rok 2017 – on również spotkał się z odmową. Kolejny mieszkaniec poprosił spółdzielnię o dane dotyczące zarobków zarządu jego spółdzielni – także odpowiedzi nie otrzymał. Członkowie spółdzielni pytań mają znacznie więcej, niestety nie mają komu ich zadać. Redakcja 7 dni zapytała Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju, jakie prawa mają członkowie spółdzielń mieszkaniowych. Zapytaliśmy także, do kogo członek spółdzielni może złożyć skargę w przypadku, gdy uważa, że władze spółdzielni nie działają prawidłowo.Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju odpowiedziało: „W myśl art. 18 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze1, dalej u.p.s., członek spółdzielni ma prawo otrzymania odpisu statutu i regulaminów, zaznajamiania się z uchwałami organów spółdzielni, protokołami obrad organów spółdzielni, protokołami lustracji, rocznymi sprawozdaniami finansowymi, umowami zawieranymi przez spółdzielnię z osobami trzecimi, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych2, dalej u.s.m.W art. 81 ust. 1 u.s.m. rozszerzone zostały uprawnienia członków spółdzielni mieszkaniowych. Zgodnie z tym przepisem członek spółdzielni mieszkaniowej ma prawo otrzymania odpisu statutu i regulaminów oraz kopii uchwał organów spółdzielni i protokołów obrad organów spółdzielni, protokołów lustracji, rocznych sprawozdań finansowych oraz faktur i umów zawieranych przez spółdzielnię z osobami trzecimi.Z treści powołanego przepisu art. 81 ust. 1 u.s.m. wynika, że obowiązkiem udostępnienia (poprzez wydanie odpisu bądź kopii), objęte są wymienione w tym przepisie dokumenty tj., statut, regulaminy, uchwały organów spółdzielni, protokoły obrad organów spółdzielni, protokoły lustracji, roczne sprawozdania finansowe oraz faktury i umowy zawierane przez spółdzielnię z osobami trzecimi.W świetle uchwały siedmioosobowego składu Sądu Najwyższego z dnia 13 sierpnia 2013 r. (sygn. akt 21/13) „Członek spółdzielni mieszkaniowej, będący jej pracownikiem, jest osobą trzecią w rozumieniu art. 81 ust. 1 u.s.m.”. W uchwale wskazano, że „przez umowy zawierane przez spółdzielnię mieszkaniową z osobami trzecimi należy rozumieć wszystkie umowy, których przedmiot pozostaje poza zakresem korporacyjnego stosunku członkostwa w niej. Stosunek członkostwa jest bowiem tym podstawowym wyznacznikiem, który określa treść i zakres uprawnień i obowiązków członka w stosunku do każdej struktury organizacyjnej, w tym także w spółdzielni. Z uwagi na ten priorytet członkostwa, inne powiązania umowne członka ze spółdzielnią mieszkaniową, pozostające poza stosunkiem członkostwa, należy postrzegać, jako powiązania „postronne, inne, obce” i traktować, jako zawierane z nią przez osoby trzecie.”. Z powyższego wynika, że wszelkie umowy o pracę zawierane ze spółdzielnią, także te zawarte pomiędzy spółdzielnią a jej członkiem należy uznać za umowy zawarte z osobami trzecimi. Tym samym członkowie mają prawo do otrzymania kopii takiej umowy na podstawie art. 81 ust. 1 u.s.m.W przytoczonym wyroku z 13 sierpnia 2013 r. (sygn. akt 21/13), Sąd Najwyższy wskazał, że „przewidziane w art. 81 ust. 1 u.s.m. ograniczenie prywatności członka spółdzielni mieszkaniowej, który jednocześnie jest jej pracownikiem, przez dopuszczenie możliwości żądania przez innego członka udostępnienia kopii jego umowy o pracę, jest racjonalne i konieczne dla wykonywania przez spółdzielców kontroli działalności zarządu, a jednocześnie nie jest ograniczeniem nadmiernym.”Reasumując, umowa o pracę z pracownikiem spółdzielni, w tym członkiem zarządu, w której znajduje się informacja o jego wynagrodzeniu podlega, na podstawie art. 81 ust. 1 u.s.m., udostępnieniu członkom spółdzielni, jednakże z ograniczeniem tego uprawnienia, określonym w art. 18 § 3 u.p.s. Należy mieć bowiem na uwadze, że uprawnienie członka spółdzielni do żądania przedmiotowych dokumentów, nie ma charakteru absolutnego. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 grudnia 2010 r., I CNP 16/10 stwierdził, że wprawdzie przewidziany w art. 81 u.s.m. zakres uprawnień członka spółdzielni mieszkaniowej jest szerszy w porównaniu z uprawnieniami członków innych spółdzielni, ale podlega ograniczeniom przewidzianym w art. 18 § 3 u.p.s. Przepis ten stanowi, że spółdzielnia może odmówić członkowi wglądu do umów zawieranych z osobami trzecimi, jeżeli naruszałoby to prawa tych osób lub jeżeli istnieje uzasadniona obawa, że członek wykorzysta pozyskane informacje w celach sprzecznych z interesem spółdzielni i przez to wyrządzi spółdzielni znaczną szkodę. Odmowa powinna być wyrażona na piśmie. Przytoczony powyżej art. 18 § 3 u.p.s. w zdaniu 3 i 4 stanowi zarazem, że członek, któremu odmówiono wglądu do umów zawieranych przez spółdzielnie z osobami trzecimi, może złożyć wniosek do sądu rejestrowego o zobowiązanie spółdzielni do udostępnienia tych umów. Wniosek należy złożyć w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia członkowi pisemnej odmowy. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wspomnianej powyżej uchwały z dnia 13 sierpnia 2013 r., III CZP 21/13 wskazał, że członek, któremu odmówiono wglądu do umów zawieranych z osobami trzecimi, może złożyć wniosek do sądu rejestrowego o zobowiązanie spółdzielni do udostępnienia tych umów. W ten sposób zapewniona została możliwość kontroli sądowej korzystania z tego uprawnienia, co ma zapobiec ewentualnym nadużyciom obu stron w tym zakresie, co jednocześnie gwarantuje właściwy standard ochrony prawnej. Warto również wskazać, że stosownie do art. 273 pkt 2 u.s.m. kto, będąc członkiem zarządu spółdzielni mieszkaniowej, pełnomocnikiem, albo likwidatorem, wbrew obowiązkowi dopuszcza do tego, że spółdzielnia nie udostępnia członkowi odpisów oraz kopii dokumentów, o których mowa w art. 81 u.s.m., podlega karze grzywny. Ponadto informujemy, że w przypadku nieudostępnienia przez członka zarządu spółdzielni mieszkaniowej, lub pełnomocnika spółdzielni dokumentów, o których mowa w art. 81 ust 1 u.s.m., członkowie mogą wystąpić ze stosownym wnioskiem w tym zakresie do rady nadzorczej, która jest organem ustawowo uprawnionym i jednocześnie zobowiązanym do rozpatrywania skarg na działalność zarządu oraz sprawowania nadzoru i kontroli nad działalnością spółdzielni (art. 46 § 1 u.p.s.). W celu wykonania swoich zadań rada ma obowiązek m.in. badania okresowych sprawozdań finansowych oraz przeprowadzania kontroli nad sposobem załatwiania przez zarząd wniosków organów spółdzielni i jej członków. Rada ma prawo żądać od zarządu, członków i pracowników spółdzielni wszelkich sprawozdań i wyjaśnień, przeglądać księgi i dokumenty oraz sprawdzać bezpośrednio stan majątku spółdzielni (art. 46 § 4 u.p.s.). Członkowi przysługuje również prawo do wyciągania konsekwencji w stosunku do zarządu, czy też rady nadzorczej spółdzielni w przypadku nieprawidłowego, zdaniem członka, działania tych organów. Konsekwencje takie w postaci odwołania członka rady
WESPRZYJ TYGODNIK 7 DNI NA ZRZUTKA.PL
Skontaktuj się z nami!
Kontakt
Tygodnik Regionalny 7 dni
Al. Wolności 22 lok. 12
42-217 Częstochowa
Redakcja
tel. 34 374 05 02
redakcja@7dni.com.pl
redakcja7dni@interia.pl
Biuro reklamy
tel. 34 374 05 02
kom. 512 044 894
marketing7dni@gmail.com
redakcja7dni@interia.pl


