Służby prawne wojewody śląskiego wzięły pod lupę uchwałę rady gminy Poczesna z 19 lutego 2026 w sprawie przeprowadzenia referendum lokalnego dotyczącego zmian granic. Co prawda procedury wciąż trwają, ale prawnicy wszczęli postępowanie nadzorcze w sprawie nieważności uchwały podjętej przez radnych Poczesnej. W uzasadnieniu czytamy: „uchwała jest niezgodna z prawem i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego w całości”.
Poczesna jednak nie oddaje broni.
Wątpliwości służb prawnych wojewody śląskiego budzą dwa wątki uchwały. Pierwszy, to treść pytania referendalnego, które – zdaniem prawników ze śląska – nie określa precyzyjnie proponowanych zmiany, „bowiem jaka część obrębów ewidencyjnych Huta Stara A oraz Poczesna miałaby zostać wyłączone z granic administracyjnych gminy Poczesna i włączona do gminy Częstochowa? Warunkiem przeprowadzenia referendum jest prawidłowo sformułowana treść pytania poddawanego pod głosowanie, z którego w sposób jednoznaczny będzie wynikać, w jakiej sprawie mają zdecydować mieszkańcy.”
W odpowiedzi na zarzuty wojewody śląskiego władze gminy Poczesna słusznie twierdzą, że mieszkańcy doskonale wiedzą – co wynika chociażby z wciąż trwającej kampanii informacyjnej – po jakie tereny chciałaby sięgnąć Częstochowa.
Wojewoda, zarówno w pierwszym, jak i w drugim zastrzeżeniu powołuje się na art. 4c ustawy o samorządzie gminnym, który wywołuje restrykcyjne wymogi. Gdy tymczasem uchwała radnych gminy Poczesna dotyczy najprostszej formy zapisanej w ustawie o referendum lokalnym, więc nie dotyczy przepisów przywołanych przez wojewodę.
Druga wątpliwość prawników ze śląska związana jest z koniecznością przeprowadzenia przez wojewodę analiz finansowych i demograficznych po przyłączeniu części terenów Poczesnej do Częstochowy. I rzeczywiście, jeśliby zastosować art. 4c, nowa gmina Poczesna musiałaby spełniać ustawowe minimum (m.in. dochodów podatkowych czy liczby mieszkańców). W tym konkretnym przypadku nie ma jednak potrzeby, by wojewoda przeprowadzał analizy minimum, bo Poczesnej daleko jest do najmniejszej gminy w kraju, nawet po odłączeniu części terenów.
– Jesteśmy w konsultacjach z samorządami, które były już w sytuacji walki o swoje tereny z większym sąsiadem i jak wynika z wielu rozmów na ten temat, także z prawnikami, takie podejście jak służb prawnych Wojewody Śląskiego nie miało miejsca przy innych referendach dotyczących wyrażenia woli mieszkańców odnośnie zmiany granic administracyjnych swoich gmin – mówi radny gminy Poczesna Michał Kałka.
Wyniki postępowania nadzorczego zapewne zapadną niebawem, o czym nie omieszkamy poinformować naszych Czytelników.
Na fejsbukowym profilu „Referendum Poczesna 2026”, ukazał się komunikat adresowany do mieszkańców gminy Poczesna:
„UWAGA MIESZKAŃCY!
Wobec zaistniałej sytuacji, gdzie zawisło nad naszą społecznością widmo odwołania referendum przez wojewodę, konsultujemy z innymi samorządami jak u nich potoczyły się sprawy referendum mieszkańców.
Nigdzie poza Referendum Poczesna 2026 nie było takiej sytuacji!
Jeśli dojdzie do uchylenia uchwały, będziemy protestować pod Urzędem Wojewódzkim w Katowicach.
Odniesienie się służb wojewody do analizy tego, czy po zmianie granic administracyjnych gmina będzie spełniała swoje ustawowe obowiązki i wymagania stawiane gminom przez ustawodawcę jest bardzo dziwnym zabiegiem, który nie miał miejsca przy innych referendach w sprawie obrony swoich miejscowości przez mieszkańców. Przykładem niech będzie uchwała o referendum z gminy Pudry, która jest praktycznie identyczna do naszej uchwały. Tam wojewoda nie sprawdzała, a u nas już tak!
Nie ma naszej zgody na takie działania! Mieszkańcy mają prawo się organizować i przekazywać swoje stanowisko, to wynika z KONSTYTUCJI RP.”
red.
1 Komentarz
Trzeba pytać Wojewodę Marka Wójcik, powołanego na to stanowisko w 2023 roku, którego zadaniem jest reprezentowanie rządu w regionie i nadzór nad administracją rządową, co obejmuje m.in. sprawy bezpieczeństwa, obronności i zarządzania kryzysowego, a także współpracę z samorządami.
I żądać wyjaśnień i jeśli zajdzie potrzeba prosić o interwencję przełożonych pana Wojewody … może zaszło jakieś nieporozumienie albo nadmiar złej woli.
A może zwykłe interesy “silniejszego” czy przeciwników referendum?
Jego zastępcami są I Wicewojewoda Śląski Adam Zaczkowski i II Wicewojewoda Śląski Michał Kopański.