– Najważniejsze urzędy w mieście, przez 13 miesięcy nie dostrzegały problemu kilkudziesięciu osób, w tym ludzi chorych, starych, niedołężnych, za to kokonem ochronnym otoczyły jedną osobę. Najpierw ufundowano jej z pieniędzy publicznych platformę przyschodową za 28.700 zł – nie bacząc na pozostałych mieszkańców, którzy przeżywali gehennę dnia codziennego – a jednocześnie, w tym samym czasie szykowano tej pani mieszkanie w nowo wybudowanym budynku komunalnym przy Focha 80. Wszystko jest niby w porządku, a są trzy decyzje mówiące o łamaniu prawa i zagrożeniu życia mieszkańców – tak w skrócie temat opisują członkowie Wspólnoty Mieszkaniowej Słowackiego 8. Wspólnota mieszkaniowa: do końca urząd stał w uporze i walczył z nami – Zniesiono bariery architektoniczne dla jednej niepełnosprawnej i to nie do końca, ale za to stworzono bariery architektoniczne nie do pokonania dla pozostałych 12 właścicieli mieszkań i ich rodzin. Urząd Miasta Częstochowy i wiceprezydent Ryszard Stefaniak nie podjął żadnych działań, chociaż o całej sprawie wiedziano od 8 sierpnia 2018 roku. Odesłano nas do MOPS-u. W odpowiedzi, dyrektor Małgorzata Mruszczyk poinformowała nas, że też nie widzi problemu – mówi mieszkanka bloku.Problem dostrzegł jednak wojewoda śląski Jarosław Wieczorek i Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach. Decyzją tego ostatniego nakazano usunąć platformę przyschodową. Przypomnijmy. Jedna z lokatorek bloku przy ulicy Słowackiego, wystąpiła do ZGM TBS o zamontowanie platformy przyschodowej, umożliwiającej zjazd wózka osobie niepełnosprawnej. Na zebraniu Wspólnoty Mieszkaniowej, kierując się współczuciem i chęcią pomocy, podjęto uchwałę, umożliwiającą montaż platformy. Zgoda była jednak obarczona warunkiem, iż cała inwestycja musi być wykonana zgodnie z prawem budowlanym, a więc muszą być uzyskane wszystkie wymagane prawem pozwolenia. W tym samym czasie zarząd Wspólnoty sugerował lokatorce, by platformę, bądź inne urządzenie zamontowała przy swoim balkonie, a że mieszka na parterze to żaden problem. Sąsiadka jednak nie chciała. Twierdziła, że platforma nie będzie zajmowała więcej niż 20 cm i w żaden sposób nie będzie utrudniała życia innym mieszkańcom. Jakież było zaskoczenie mieszkańców trzeciej klatki schodowej, gdy w pewne sobotnie południe – bez wiedzy Wspólnoty Mieszkaniowej – platforma na ścianie zawisła. Wówczas okazało się, że urządzenie zajmuje nie 20 a 40 cm, co przy bardzo wąskim korytarzu ze schodami (115 cm) pozostawiło zaledwie 69 cm dla reszty mieszkańców.  Tutaj należy się kilka słów wyjaśnień. Tak zwana inwestorka to osoba, która składa wniosek do MOPS-u o dofinansowanie elementów, służących likwidacji barier architektonicznych. Pieniądze nie pochodzą jednak z MOPS-u, lecz PFRON-u – MOPS jedynie pośredniczy w procedurze dofinansowania, oczywiście dla osoby niepełnosprawnej. W tym konkretnym przypadku chodziło o sfinansowanie platformy przyschodowej, zamontowanej na klatce schodowej, umożliwiającej zejście, a raczej zjazd osoby poruszającej się na wózku inwalidzkim. MOPS przyjmuje wniosek, sprawdza kompletność dokumentów, przeprowadza wizję lokalną i zatwierdza słuszność dofinansowania. – Nasze nastawienie do całej sprawy radykalnie się zmieniło. Czujemy się oszukani. Chcieliśmy pomóc osobie niepełnosprawnej, podejmując uchwałę umożliwiającą jej montaż platformy, ale okazało się, że ta kobieta cały czas nami manipulowała. Wcale nie jest pozbawiona władzy w nogach – informuje jeden z mieszkańców. Faktem jest, że chociaż montaż platformy miał się odbyć na klatce schodowej, która jest częścią wspólną budynku, zarówno inwestorka, jak i instytucje miejskie wykluczyły Wspólnotę Mieszkaniową z uczestnictwa w sprawie montażu platformy. – W sierpniu 2018 roku, po pierwszym piśmie z zażaleniem do urzędu miasta przypomniano sobie o Wspólnocie i powiadomiono nas, że będzie odbiór zamontowanego już wcześniej urządzenia. Miałam okazję zapytać pracownika MOPS-u, czy posiadają opinie i zgodę rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, który określa warunki ewakuacji z budynku. Inwestorka nie posiadała takiego dokumentu, bo MOPS tego od niej nie wymagał – twierdzi członek zarządu Wspólnoty. By ustalić, czy platforma przyschodowa w ogóle mogła być w bloku przy Słowackiego zainstalowana, postanowiliśmy dopytać w jednej z firm spoza Częstochowy, która produkuje i montuje takie urządzenia. Chcieliśmy wiedzieć, jakie warunki musi spełniać klatka schodowa, by można było zamontować w niej platformę.„Najczęściej budynki w Częstochowie nie spełniają tego wymogu, chyba że klatka schodowa, o którą pani pyta ma szerokość 1,50 m – to się urządzenie zmieści. Pyta pani, czy potrzebny jest inspektor budowlany. Odpowiadam: jest potrzebny na etapie przed decyzją o montażu i przy odbiorze.” – Podejmując uchwałę liczyliśmy, że całość inwestycji odbędzie się pod nadzorem inspektora budowlanego z ZGM-u, w związku z tym, że inwestorka jest lokatorką gminną. Poza tym byliśmy pewni, że urzędnicy z MOPS-u dopełnią swoich obowiązków i wszystko odbędzie się zgodnie z literą prawa, bo przede wszystkim należało zgromadzić wymagane pozwolenia, w tym opinie od straży pożarnej – czego nie uczyniono. Teraz wiemy też, że nie było żadnego inspektora nadzoru budowlanego, platforma została zamontowana na ścianie kominowej i nie było końcowego odbioru urządzenia – mówi członek Wspólnoty Mieszkaniowej Słowackiego 8. Wspólnota Mieszkaniowa, w związku z pozbawieniem jej drogi ewakuacyjnej słała pisma do urzędu miasta, do straży pożarnej, a za jej pośrednictwem do nadzoru budowlanego, w których informowała o nieprzestrzeganiu przepisów prawa budowlanego. Ich zdaniem montaż urządzenia radykalnie wpłynął na życie mieszkańców trzeciej klatki schodowej. W październiku, mimo interwencji Wspólnoty Mieszkaniowej, MOPS przelewa prawie 30 tysięcy złotych publicznych pieniędzy, chociaż cała inwestycja stała jeszcze pod znakiem zapytania. Instytucje kontrolne mogły przecież – podobnie jak mieszkańcy – uznać, że jest niezgodna z prawem. I tak też się stało. Kontrole Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i straży pożarnej doszczętnie obaliły tezy urzędników magistratu, w tym wiceprezydenta Ryszarda Stefaniaka oraz MOPS-u. Nadzór budowlany (najpierw powiatowy, a potem wojewódzki) w wydanych decyzjach nie pozostawiają na inwestorce suchej nitki i obarczają ją odpowiedzialnością za montaż platformy przyschodowej bez wymaganych pozwoleń. Ostateczna decyzja wychodzi z Katowic. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazuje natychmiastowy demontaż platformy przyschodowej zainstalowanej w budynku przy ul. Słowackiego 8 (III klatka), z uwagi na „zawężenie użytkowej szerokości schodów do zaledwie 69 cm (przy złożonej platformie), co narusza przepisy prawa budowlanego dotyczące między innymi drogi przeciwpożarowej; powyższe stanowi realne zagrożenie bezpieczeństwa ludzi”.  Ponieważ platformę przyschodową w bloku przy ulicy Słowackiego 8 nakazano zdemontować, zapytaliśmy zarówno urząd miasta, jak i MOPS o to, kto – ich zdaniem – ponosi odpowiedzialność za zaistniałą sytuację i kto powinien wobec tego zwrócić koszt zakupu platformy w kwocie 28.700 zł publicznych pieniędzy? Magistrat odpowiada:„Wszelkie czynności związane z przyznaniem dofinansowania ze środków PFRON w przedmiotowej sprawie prowadzili pracownicy MOPS.” A

13 października są wybory do Sejmu i Senatu, pójdziemy więc do urn i wybierać będziemy 460 posłów i 100 senatorów. Jak głosować?* Głosujący dostaną dwie karty do głosowania. Na jednej (wybory do Sejmu) będą listy komitetów z nazwiskami kandydatów, na drugiej (wybory do Senatu) znajdą się kandydaci ułożeni w kolejności alfabetycznej. * Głosowanie polega na postawieniu dwóch przecinających się linii (znaku X) w kratce przy nazwisku wybranego kandydata. * Każdemu wyborcy przysługuje jeden głos w wyborach do Sejmu i jeden w wyborach do Senatu. To oznacza, że na każdej z kart do głosowania można postawić jeden znak X. W dwóch ostatnich numerach Tygodnika 7 dni publikowaliśmy listy wyborcze: Prawa i Sprawiedliwości, Koalicji Obywatelskiej oraz PSL-Koalicja Polska. SOJUSZ LEWICY DEMOKRATYCZNEJ Kandydaci do Sejmu 1. Zdzisław Wolski2. Zbigniew Niesmaczny3. Rafał Kępski4. Ewelina Kotkowska5. Małgorzata Iżyńska6. Łukasz Kot7. Ewa Książek8. Rafał Jureczko9. Ewa Lewandowska10. Paweł Łapeta11. Joanna Górna12. Emilia Skrzypczyńska13. Marlena Karewicz14. Marcin Gołda KOALICJA BEZPARTYJNI I SAMORZĄDOWCY Kandydaci do Sejmu 1. Marcin Maranda2. Mariusz Spiechowicz3. Grażyna Klamek4. Mariusz Pogoda5. Adam Zamora6. Beata Bogus7. Wojciech Socha8. Zbigniew Mizgalski9. Krystyna Kosarga10. Łukasz Sławek11. Piotr Ptak12. Aleksandra Staniowska13. Piotr Strach14. Magdalena Czaja KONFEDERACJA WOLNOŚĆ I NIEPODLEGŁOŚĆ Kandydaci do Sejmu 1. Włodzimierz Skalik2. Jacek Pawlikowski3. Bogusław Adamowicz4. Bartłomiej Biegas5. Paweł Klimczak6. Zofia Surowiec7. Władysława Rynkiewicz8. Agata Polak9. Barbara Piątek10. Cecylia Musialik11. Grażyna Matusiak12. Katarzyna Ermer13. Rafał Gawenda Kandydaci do Senatu   Okręg 68 (obszar powiatów częstochowskiego, kłobuckiego, lublinieckiego i myszkowskiego (województwo śląskie). Wybierany jest w nim 1 senator na zasadzie większości względnej)PRAWO I SPRAWIEDLIWOŚĆ – Ryszard MajerKOALICJA BEZPARTYJNI I SAMORZĄDOWCY – Tomasz KajkowskiPRZYWRÓCIĆ PRAWO – Krzysztof KubatKOALICJA OBYWATELSKA – Łukasz Banaś Okręg 69 (obszar miasta Częstochowy. Wybierany jest w nim 1 senator na zasadzie większości względnej)PRAWO I SPRAWIEDLIWOŚĆ – Artur WarzochaSOJUSZ LEWICY DEMOKRATYCZNEJ – Wojciech KoniecznyKOALICJA BEZPARTYJNI I SAMORZĄDOWCY – Krzysztof Świerczyński

Nie dane mi było osobiście Ich pożegnać, letnie wyjazdy oderwały mnie od lokalnych obowiązków.  Odeszło w sierpniu dwóch bliskich mi ludzi, którzy – choć skromni i niepozorni – wielki wkład wnieśli w życie naszej wspólnoty. I przez to, bez nich, równie wielką pustkę odczuwam.  W początkach sierpnia zgasł Jerzy Błażej Mazik. Używam słowa zgasł, bo nawet przy naszym ostatnim spotkaniu był jak żywy ognik, ze staroświecką szarmanckością szermujący ostrzem kpinki. Pan Jurek łączył w duchu harmonijnie dwie odległe pasje: filatelistykę z historią poczty oraz żeglarstwo, z podobnym powiązaniem teraźniejszości i przeszłości. Osiągnięcia w pierwszym zakresie można dokumentować licznymi nagrodami, udziałami w prestiżowych wystawach, eksponować unikatowe okazy w jego bogatych zbiorach. Co zaś do drugiej pasji, to regaty na Zalewie Porajskim nie mogły się odbyć bez jego sekundowania, każdy sezon letni spędzał na łódce zakotwiczonej w ośrodku częstochowskiego Jacht Klubu. Tym jednak co łączyło obie pasje, było staranne zbieranie danych, wygrzebywanie okruchów z archiwów i ludzkich pamięci i pieczołowite spisywanie historii życia codziennego, pocztowego i żeglarskiego. Pierwsze udało się mu wydać w formie monografii ukazującej barwność świata pocztmistrzów i ich dyliżansów. Drugie pozostało w formie rozrzuconej, w postaci kilkuset tekstów prasowych o przygodach wodniaków częstochowskich na rzekach, jeziorach, morzach i oceanach. Pan Jurek był amatorem, w najlepszym znaczeniu tego słowa wyrażającego uczuciu. W tym sensie amatorem, choć jednocześnie zawodowcem, był Aleksander Jaśkiewicz, którego pożegnać przyszło w końcu sierpnia. Zawodowiec, bo od młodości do późnej dojrzałości był kustoszem w częstochowskim Muzeum, z krótkim – choć owocnym – epizodem kierowania placówką. Największym jego wkładem w rozwój naszej wspólnotowości były prace badawcze nad lokalnym dziedzictwem kultury materialnej: architektury sakralnej i malarstwa. Jego żmudna praca, przypominająca tworzenie witraży ze znajdowanych na różnych składowiskach, kolorowych szkiełek, pozwoliła nam przełamać częstochowski kompleks „medalikarzy”. Otóż z tego „medalikarstwa”, „obraźnictwa”, produkcji pamiątek dla pielgrzymów rodziła się unikatowa synteza różnych wzorców kulturowych, upowszechniająca wśród ludu Rzeczpospolitej wrażliwość estetyczną. Podobnie budujące było odkrycie wartości architektury sakralnej tworzące, wysokiej jakości estetycznej, pierścienie okalające Jasną Górę (klasztorne: Wielgomłyny, Leśniów, układ wiejskich kościółków drewnianych, różnorodność kapliczek). Jego prace o częstochowskich malarzach z okresu 1850-1960 oraz o kościołach drewnianych ziemi częstochowskiej, to dziś fundament naszej edukacji regionalnej. Jerzy Mazik i Aleksander Jaśkiewicz, ludzie poznani przy tworzeniu klubu miłośników historii im. Jana Pietrzykowskiego, niezawodni przy realizacji wielu popularyzujących naszą przeszłość projektów. A nade wszystko, to symbole pokolenia, które – niestety – dziś odchodzi. Ludzie, którzy nie pytali „co ja z tego będę miał”, nie pytali co im da Częstochowa, lecz szukali tego, co sami bezinteresownie mogą ofiarować swemu miastu. W dobie zawodowych polityków, zawodowych społeczników i zawodowych patriotów, było to szlachetne, anachroniczne pokolenie.

„Kobiety są niesamowite. Nic nie mówisz – a one rozumieją wszystko, mówią Ci wszystko – a ty nie rozumiesz nic.”Richard Gere

Jedynym reprezentantem Niemiec w tegorocznym cyklu TAURON SEC jest Kai Huckenbeck. Zawodnik z Wuppertal miał już okazję zaznajomić się z Mistrzostwami Europy, ponieważ w przeszłości trzykrotnie startował z jednorazową dziką kartą, a przed rokiem po raz pierwszy w karierze pojawił się na starcie w roli stałego uczestnika. Nie był jednak w stanie włączyć się w walkę o medale i wiele wskazuje, że teraz może być podobnie. Huckenbeckowi brakuje przede wszystkim pokaźnych zdobyczy punktowych. W tym roku jeszcze ani razu nie zakończył zawodów z dwucyfrowym wynikiem na koncie. Najbliżej było w Gustrow i Vojens, gdzie zdobywał odpowiednio dziewięć i osiem punktów. W międzyczasie przytrafiła mu się jednak wpadka w Toruniu, ponieważ na Motoarenie wywalczył zaledwie pięć oczek. Nie trudno się domyślić, że walka o czołowe pozycje wymaga znacznie bardziej przekonujących występów. Bez tego nie uda się awansować do najważniejszych biegów dnia, czyli barażu i wielkiego finału.  O Huckenbecku nie można jednak powiedzieć, że odstaje na tle rywali. Pomimo niewielkiego doświadczenia w mistrzowskich imprezach, potrafi toczyć równorzędne boje z innymi żużlowcami. Wystarczy spojrzeć na jego statystyki. W tym roku połowę biegów, w których brał udział, zakończył na pierwszej, bądź drugiej pozycji. Inna statystyka pokazuje jednak, że średnio w co trzecim wyścigu meldował się na mecie bez żadnej zdobyczy punktowej. Prawdopodobnie stąd się wzięły wszystkie jego straty do najlepszych żużlowców. Warto zaznaczyć, że zawodnicy, którzy obecnie znajdują się w czołowej trójce klasyfikacji generalnej maksymalnie dwa razy dojeżdżali do mety na ostatnim miejscu, z kolei Huckenbeck aż pięć. Niemiec na pewno dysponuje sporym potencjałem, ale musi notować znacznie mniej wpadek, żeby to w pełni wykorzystać. Zawodnik podkreśla jednak, że starty w Mistrzostwach Europy pomagają mu w rozwoju. – Występy w TAURON SEC nauczyły mnie, że ściganie jest naprawdę bardzo trudne, zwłaszcza w tak silnie obsadzonej imprezie. Startuje tu wielu ekstraligowych zawodników, więc poziom jest bardzo wysoki. Na pewno nie jest mi łatwo, ale z drugiej strony dobrze jest jeździć przeciwko najlepszym żużlowcom i czerpać z tego wartościową lekcję na przyszłość. Dla mnie to świetne doświadczenie. Naprawdę doceniam, że organizatorzy ponownie przyznali mi stałą dziką kartę. Te zawody są dla mnie bardzo ważne. Traktuję to jako kolejny krok naprzód – zdradza niemiecki zawodnik. Huckenbeck powoli może myśleć już o finałowej rundzie TAURON SEC, która odbędzie się w Chorzowie 28 września. Na razie Niemiec zajmuje ósme miejsce w klasyfikacji generalnej i ma osiem punktów straty do strefy medalowej oraz siedem oczek do piątego miejsca, gwarantującego utrzymanie w cyklu na kolejny sezon.  Teoretycznie wciąż może jeszcze poprawić swoją pozycję i zakończyć sezon z sukcesem na koncie, ale w praktyce musiałby liczyć na serię nienajlepszych występów swoich bezpośrednich rywali, a jednocześnie sam pojechać znacznie lepiej, niż dotychczas. Patrząc na wyniki wcześniejszych rund, wydaje się, że może być trudno o taki zbieg okoliczności, ale to nie zmienia faktu, że Huckenbeck już nie może się doczekać zawodów na Stadionie Śląskim, a wszystko z powodu… kibiców. – Uważam, że kibice w Polsce są naprawdę szaleni. To coś zupełnie innego w porównaniu z Niemcami. Oczywiście można spotkać u nas wielkich fanów żużla, ale tłumy Polaków robią na mnie znacznie większe wrażenie. Moim zdaniem to jest niesamowite – ocenia żużlowiec. – Mam nadzieję, że wkrótce pojawi się więcej zawodników z Niemiec, którzy będą mogli brać udział w takich turniejach i doświadczać tej wspaniałej atmosfery – dodaje. Kai Huckenbeck doskonale zdaje sobie sprawę o czym mówi, ponieważ już przed rokiem miał okazję pojawić się na starcie zawodów w Chorzowie, więc na własne oczy widział co działo się na stadionie. Pod względem sportowym nie zapewnił sobie jednak zbyt wielu pozytywnych wspomnień. Wszystko z powodu upadku, którego doświadczył już w swoim pierwszym biegu.  Tuż po starcie Niemiec zaczął nabierać prędkości na wyjściu z pierwszego łuku, ale w pewnym momencie zahaczył o tylne koło jadącego na prowadzeniu Andreasa Jonssona i doprowadził do karambolu, w którym uczestniczył także Andrzej Lebiediew. Na szczęście Huckenbeck zdołał wrócić do parku maszyn o własnych siłach, a potem wystartował jeszcze w dwóch kolejnych biegach. Nie zdobył w nich jednak ani jednego punktu i zdecydował, że już więcej nie pojawi się na torze.  – To był dla mnie naprawdę zły dzień. Już w pierwszym biegu spowodowałem wypadek i w ten sposób przekreśliłem swoje szanse na dobry wynik w tych zawodach. Biorę winę na siebie, bo tor był bardzo dobrze przygotowany. To był mój faul, który wykluczył mnie z rywalizacji. Miałem nadzieję, że będę w stanie dojechać do samego końca, ale niestety musiałem się wycofać – wspomina Huckenbeck. W tym sezonie zawodnik na pewno zrobi wszystko, żeby powetować sobie porażkę sprzed roku. Teraz wreszcie będzie chciał czerpać radość z jazdy na legendarnym Stadionie Śląskim, w towarzystwie licznie zgromadzonej publiczności. Patrząc trochę szerzej, można zastanawiać się czy Huckenbeck ma szansę stać się wkrótce pierwszoplanową postacią niemieckiego żużla. W ostatnich latach czarny sport w Niemczech kojarzył się przede wszystkim z Martinem Smolińskim. To właśnie on był postrzegany jako żużlowa wizytówka tego kraju. Teraz jednak coraz więcej szans otrzymuje jego młodszy rodak, który może znacznie częściej pokazywać się szerokiej publiczności, a przy okazji stara się budować swoją pozycję na arenie międzynarodowej. Nie da się ukryć, że obu zawodnikom zależy na rozwoju i promocji niemieckiego żużla, ale z pewnością obaj toczą również korespondencyjny pojedynek o palmę pierwszeństwa w oczach środowiska. Czy w tej chwili można jednoznacznie stwierdzić, który z nich jest górą? – Wydaje mi się, że jesteśmy mniej więcej na tym samym poziomie. Wszystko zależy od dnia i aktualnej dyspozycji. Oczywiście, że kiedyś chciałbym być lepszy od niego. Każdy zawodnik stara się pokazać swoją siłę. Ja również próbuję być numerem jeden w Niemczech – zakończył Kai Huckenbeck. *** Wielki finał TAURON Speedway Euro Championship 2019 odbędzie się 28 września, na Stadionie Śląskim w Chorzowie. Bilety na to wydarzenie dostępne są  od 19 zł na eBilet.pl

Stadion Śląski w Chorzowie kojarzy się przede wszystkim z pierwszym w historii polskiego żużla tytułem Indywidualnego Mistrza Świata, zdobytym przez Jerzego Szczakiela w 1973 roku. Jedną z osób, która oglądała te zawody z perspektywy trybun, jest Henryk Grzonka, ceniony dziennikarz i komentator obdarzony niezwykłą wiedzą, a poza tym pasjonat czarnego sportu i kolekcjoner żużlowych pamiątek. Rozmawiamy z nim o szczegółach zawodów sprzed ponad czterech dekad, znajomości z Mistrzem Świata, a także o powrocie żużla do legendarnego Kotła Czarownic. – Podobno oglądał Pan na żywo wszystkie zawody żużlowe na Stadionie Śląskim. To prawda?– Tylko te najważniejsze. Musimy pamiętać, że przez kilka lat swoje mecze ligowe rozgrywał tam również Śląsk Świętochłowice, który nie miał jeszcze własnego Stadionu na Skałce. W tych wydarzeniach nie brałem udziału, a na pewno nie we wszystkich. Jeżeli mówimy jednak o pozostałych imprezach rangi mistrzowskiej i międzynarodowej to oczywiście nie mogłem ich odpuścić. – Spodziewam się, że finał Mistrzostw Świata z 1973 roku był sporym magnesem.– W 1969 roku, kiedy miałem jedenaście lat, w Rybniku rozgrywano finał Drużynowych Mistrzostw Świata. Pamiętam wspaniały sukces polskiej drużyny, która zajęła pierwsze miejsce. Ja byłem wtedy na żużlu po raz pierwszy i nie ukrywam, że bardzo to przeżywałem. Do dzisiaj pamiętam praktycznie każdy wyścig tego finału i wspaniałą jazdę Edwarda Jancarza, Stanisława Tkocza, Andrzeja Wyglendy, Andrzeja Pogorzelskiego i Henryka Glucklicha. Proszę sobie wyobrazić co się stało. Polska została Mistrzem Świata, a takie rzeczy zdarzały się wtedy dużo rzadziej niż teraz. Nie ukrywam, że polubiłem ten sport. Potem pojechałem na finał Indywidualnych Mistrzostw Świata do Wrocławia w 1970 roku, do dzisiaj mam nawet bilet z tych zawodów, a rok później oglądałem na żywo finał Mistrzostw Świata Par w Rybniku. To był kolejny wielki sukces Polaków, ponieważ Andrzej Wyglenda i Jerzy Szczakiel zdobyli złoto po raz pierwszy w historii i jak się późnej okazało, również ostatni. Miałem w pamięci wszystkie te niesamowite wydarzenia, więc musiałem pojawić się w Chorzowie. To było dla mnie oczywiste. Po raz kolejny mogłem zobaczyć najlepszych zawodników świata w swojej okolicy. – Jak się zdobywało bilety na takie zawody?– Wtedy było tak, że to zakłady pracy rozprowadzały bilety. Można było je kupić z jakąś drobną dopłatą, ale tak naprawdę one nie były wcale takie drogie. Na pewno dało się je załatwić, ale trzeba było trochę się postarać, bo zainteresowanie tego typu imprezami było ogromne. Największą rolę w tym wszystkim odegrał mój tata, bez którego pewnie by się nie udało. Bardzo się cieszyłem. Pamiętam, że to był dla mnie wyjątkowy czas, bo akurat zaczynałem naukę w szkole średniej. Zawody odbywały się w niedzielę 2 września, a następnego dnia było rozpoczęcie roku szkolnego. To jednak nie stanowiło dla mnie żadnego problemu. Chodziłem już wtedy na zawody żużlowe i nie mogłem odpuścić imprezy na Stadionie Śląskim. – Liczył Pan kiedyś, ile było tych zawodów przed finałem w Chorzowie?– Trudno mi powiedzieć. O tych najważniejszych już wspomniałem. Siłą rzeczy, najbardziej zapamiętywałem zawsze turnieje finałowe. W międzyczasie na pewno chodziłem na mecze ligowe do Rybnika, bo tam miałem po prostu najbliżej. To były naprawdę dobre czasy, bo mieliśmy w drużynie prawdziwe gwiazdy żużla, takie jak Antoni Woryna, Andrzej Wyglenda czy Stanisław Tkocz. Na nich się wtedy chodziło, nie mówiąc już o tych, którzy przyjeżdżali do nas na zawody. Potem było mi dane poznać ich bliżej i zaprzyjaźnić się z nimi. – Dlaczego zakochał się Pan w żużlu?– Przyciągały mnie wielkie imprezy, wielkie nazwiska i światowy poziom. Żużel to nieprawdopodobne emocje. Wydaje mi się, że mamy tu do czynienia ze stopniowaniem tych emocji. Nawet jeżeli jeden bieg jest słaby, drugi bieg jest słaby, to ten trzeci może człowieka rozgrzać, a następny może być jeszcze lepszy. Kiedy chodziłem na mecze piłkarskie, które również przyszło mi komentować w moim życiu zawodowym, chociaż specjalnie za tym nie przepadałem, to zdarzały się takie spotkania, że człowiek siedział 45 minut i nic się nie działo. Potem było drugie 45 minut i nadal bezbramkowy remis. Czym tu się emocjonować?  Żużel bardzo często przyciągał też całe rodziny na stadiony. To miało charakter pikniku. Zauważyłem to, kiedy zacząłem jeździć po świecie. Najbardziej rozwinęli to chyba Niemcy. Tam zawsze były kiełbaski, piwo, gadżety i konkursy. To było niesamowite widowisko, ale nie ukrywam, że dla mnie najważniejsze są emocje, które potrafiłem znaleźć w żużlu. – Czy finał Mistrzostw Świata z 1973 roku również był emocjonujący?– To był jeden z ciekawszych finałów. Być może uważam tak dlatego, że to był jeden z pierwszych finałów, które oglądałem na żywo, ale moim zdaniem te zawody miały niezwykłą dramaturgię. Na koniec mieliśmy przecież wyścig dodatkowy, który decydował o tytule Mistrza Świata. Traktowaliśmy go jak wielki finał tych zawodów z udziałem dwóch najlepszych zawodników, którzy w rundzie zasadniczej uzbierali po 13 punktów. Emocji na pewno nie zabrakło, ponieważ wszyscy faworyci po kolei odpadali. Także Ivan Mauger, który już przed zawodami był stawiany na pierwszym miejscu, również stracił punkty. Bardzo dobrze wspominam ten turniej. Potem oglądałem wiele jednodniowych finałów, ale myślę, że ten plasuje się w absolutnej czołówce pod względem jakości widowiska. – Jak bardzo tamten żużel różnił się od tego, który możemy oglądać w dzisiejszych czasach?– Myślę, że wszyscy mieli nieco bardziej wyrównane szanse dzięki porównywalnemu sprzętowi. Wtedy nie było jeszcze takiego wyścigu zbrojeń, jaki jest dzisiaj. Myślę, że pod tym względem było dużo lepiej. To co się teraz dzieje prowadzi do wynaturzenia tego sportu. Doskonale zdaję sobie sprawę z tego, w jakich żyjemy czasach, ale to się źle skończy. Przed laty znacznie bardziej liczył się sport, a sprzęt miał dużo mniejsze znaczenie. Proszę zauważyć, że w 1973 roku Mistrzem Świata został zawodnik, który ani nie jeździł w Anglii, ani nie był zdecydowanym faworytem tych zawodów. W polskich rankingach również byli lepsi od niego, na przykład Zenon Plech, Edward Jancarz czy Paweł Waloszek. Mechanicy przygotowali mu jednak bardzo dobry motocykl. Ta historia została napisana tylko dzięki temu, że mieliśmy jednodniowy finał, którego jestem wielkim zwolennikiem. *** Wielki finał TAURON Speedway Euro Championship 2019 odbędzie się 28 września, na Stadionie Śląskim w Chorzowie. Bilety na to wydarzenie dostępne są  od 19 zł na eBilet.pl