Ja, jako jednostka niezmotoryzowana, ale zainteresowana podróżowaniem po Polsce, wyraźnie poruszony powinienem być obietnicą Premierostwa i Naczelnikostwa w sprawie odbudowy transportu publicznego. Tyle, że sposób pt: sypniemy trochę grosza to się morze uspokoi, raczej nigdy w historii się nie sprawdził.
Rząd zamierza sypnąć „pekaesom” 500 mln zł, niby to dużo, ale jak się rozproszy to nie starczy nawet na wynagrodzenie dla sypiących. Sama Częstochowa w rozwój swojego transportu publicznego w ciągu ostatnich 10 lat włożyła prawie tyle samo (inwestycje i dopłaty do przewozów). Efekt: populacja miasta zmniejszyła się o 10 tys. osób, o 10 tys. sztuk wzrosła ilość zarejestrowanych w mieście samochodów. Rocznie z budżetu miasta dokładamy do MPK więcej niż NFZ daje na utrzymanie szpitala miejskiego, wielkości inwestycji w jedno i drugie lepiej nie porównywać, by nie popaść w frustrację. I co? Chorych nam niestety przybywa, pasażerów komunikacji zbiorowej ubywa. Częstochowa nie jest wyjątkowa, w większości dużych miast zwiększenie wydatków na komunikację zbiorową nie przekłada się na zmniejszenie ulicznych korków.
Sama Częstochowa, choćby najlepiej się starała, to nie udźwignie inercji zewnętrznej. Co dzień na naszych ulicach oprócz 100 tys. miejscowych samochodów pojawia się drugie tyle w postaci dojeżdżających do pracy i szkół oraz przejeżdżających tranzytem. O ile DK-1 „daje radę” dźwigać częściowo ciężar tranzytu, to nie istnieje żadna recepta na rozwiązanie problemu dojeżdżających. Ten problem nam powiększyła koniunktura gospodarcza (więcej osób dojeżdża do pracy) i reforma minister Zalewskiej: o 1/4 wzrośnie od września ilość dzieci dojeżdżających do częstochowskich szkół. Oczywistym rozwiązaniem takich problemów byłaby odbudowa sprawnej komunikacji zbiorowej w skali regionu, czyli coś, co można by nazwać historycznie: „odbudowa pekaesu”.
Trzeba by do tego jednak mieć odwagę, by trzy lata temu zamiast obiecywać milion samochodów więcej (ślicznych, ekologicznych, elektrycznych), powiedzieć: chcemy, by milion samochodów mniej rozjeżdżało nasze miasta. Jeśli wyznaczyłoby się taki cel (bardziej ekologiczny niż samochody elektryczne), to wówczas należałoby wdrożyć system umożliwiający pasażerom tego miliona „osobówek” przemieszczanie się transportem zbiorowym.
Nieszczęście jednak polega na tym, że organizatorem, zarządcą i właścicielem firm zajmujących się transportem zbiorowym jest państwo, władza publiczna, a ten twór w prawie każdym przypadku udowadnia swoją indolencję. PKS Częstochowa jeszcze istnieje jako spółka należąca do Skarbu Państwa, ale od lat traktowana jest jak podmiot bezpański, którego bytem nie interesuje się żaden właściciel. Samorządy powiatowe i wojewódzki w teorii zajmować się powinny organizacją transportu zbiorowego, interesują się jednak tylko podmiotami do nich należącymi. Jest do tego jeszcze cały konglomerat PKP, jako szczególny dowód indolencji politycznej.
Jak się w to wsypie jakieś skromne 500 mln zł, to efekt będzie mniejszy, niż sypanie na drogi piasku zimą. W najlepszym wypadku starczy na premie dla kierownictwa PKS i na nagrody dla tych, którzy owe premie przyznali. A u nas jak było tłoczno na drogach, tak tłoczno pozostanie.
