„Struma” nazywana była statkiem, choć w rzeczywistości była ponad 100-letnią barką do przewozu bydła po Dunaju. Posłużyć miała też nie do przewozu ludzi, lecz byłych ludzi (bywszyj czełowiek – określenie wprowadzone w ZSRR identyfikujące osobniki z klas skazanych przez historię na zagładę). Byłymi ludźmi w grudniu 1941 r. w Rumunii byli Żydzi, pozbawieni obywatelstwa, majątku i prawa do życia.
Błogosławione bywa łapówkarstwo, gdy jest smarem łagodzącym ideowość morderców. Za łapówki zgodzono się na wyjazd do Palestyny 800 rumuńskich Żydów. Wsadzono ich na „Strumę”, odebrawszy wcześniej posiadane pieniądze i wartościowe rzeczy. Stłoczeni na bydlęcej barce, bez zapasów wody i żywności, prawie cudem uchodźcy trafili do Stambułu. Tam – stop. Władze brytyjskie nie zgodziły się na wpuszczenie uchodźców do Palestyny. Mimo wyraźnego widma Zagłady, obowiązywały normy z 1938 r., do Palestyny można było w latach 1939-1945 wpuścić nie więcej niż 70 tys. ludzi. „Struma” zakotwiczyła w Stambule, ludziom nie pozwolono zejść na ląd, bo rząd turecki stwierdził, że nie będzie puszczać ludzi niechcianych w innych krajach. Od połowy grudnia 1941 do połowy lutego 1942 r. barka stała w porcie, na burcie widniał napis „Pomocy!!!”. Tej udzielały, w skromnym zakresie ograniczonych możliwości, organizacje syjonistyczne oraz – choć to brzmi dziwnie – humanitarne stowarzyszenia islamskie. Władze brytyjskie odmówiły przyjęcia na teren Palestyny nawet dzieci, słusznie przypuszczając, że dzieci mogą dorosnąć i zażydzić Izrael.
Zakończono mękę stłoczonych na barce ludzi przyczepiając do „Strumy” holownik i wyciągając statek na międzynarodowe wody Morza Czarnego. Tam podwodna łódź sowiecka zatopiła statek torpedą zabijając 778 osób, w tym kobiety i dzieci.
Cóż, wojna to wojna, ofiary wojny to tylko statystyka. Katastrofa „Titanica” była bardziej fotogeniczna, dlatego do dziś wzrusza. Film, o gehennie ludzi stłoczonych na bydlęcej barce, trzymanych dziewięć tygodni na wodach portu, a potem utopionych w morzu, zamiast wzruszyć psułby humor widzów. W dodatku sugerowanie antysemityzmu u Brytyjczyków, Amerykanów czy Sowietów jest równie nietaktowne jak wypuszczanie w salonie gazów trawiennych.
Nie ma sensu historii „Strumy” używać jako młotka w polityce historycznej, by podbudowywać własną godność narodową przez wytykanie grzechów innym. Opowieść o „Strumie” jest nam potrzebna, bo historia powtarza się na naszych oczach. Od pięciu lat przez Morze Śródziemne płyną podobne „Strumie” barki bydlęce zatłoczone ludźmi, byłymi ludźmi. A my ludzie cywilizowani w cywilizowany sposób odpychamy owe barki, wypatrujemy sowieckich łodzi podwodnych, by one za nas „ostatecznie rozwiązały” ten problem mas ludzkich, zagrażający dobremu samopoczuciu „Europy opartej na chrześcijańskich wartościach”.
Żartem się mówi, że niebezpiecznym jest wzywać Polaków słowami Chrystusa: „kto bez grzechu, niech kamieniem rzuci”, wzywający zaległby pod kamienną górką. Historia jest bardziej nietaktowna, grzechy wytyka nie tylko dzikim, ale i cywilizowanym narodom. I niech owe grzechy historyczne tak długo męczą europejskie sumienia, jak długo z miną wzniosłą odwracamy się od cierpień innych ludzi.
