Nerwówka zwana kampanią prezydencką dała się we znaki także naszemu miastu. Hieronim był nadpobudliwy, zatem wk…ł się i odszedł. Niestety, na zawsze. I tak z Alei zniknęła postać tak charakterystyczna, że trudno bez niej wyobrazić sobie główną ulicę. Kto będzie śmigał na wrotkach przylepiając afisze o koncertach? Kto poprowadzi paradę nowoorleańską? Czyja barwna marynara fruwać będzie w klimacie starego rocka?
Hieronim był doskonale zakonserwowanym reliktem z epoki młodego Tyrmanda. Z bycia dinozaurem stworzył unikalny sposób na życie, akceptowano to mimo różnic pokoleniowych. Są młodzi z epoki współczesnej i był młody z epoki neolitu, to się wzajemnie uzupełniało. I to bez potrzeby tworzenia fałszywych podróbek politycznych. W życiu publicznym młodość to sposób na karierę, to forma uwodzenia elektoratu. Młody jest Zandberg z brodą na drwala, młody Mentzen na hulajnodze, młody Nawrocki ze swoim boksem, młody Trzaskowski w kapturku na głowie… Jak daleko tym podróbkom do oryginału „wiecznej młodości” zakonserwowanej pod marynarką Hirka…
Zresztą, jeśli chodzi o wybory, to młodzież jest przereklamowanym towarem. Demografia zmienia demokrację, chcąc wygrać trzeba przekonywać elektorat senioralny. Ponieważ ta grupa społeczna w mniejszym stopniu kieruje się egoistycznym oczekiwaniem, gotowa jest na wszelkie poświęcenia dla dobra dzieci lub wnuków, przypochlebianie się „młodym” jest pokrętną drogą do serc starych.
Ale, co mi do tego… Bez większej empatii patrzę na panienki i paniczów, którym przyszło w maju zdawać podwójny egzamin. Jeden zwany maturalnym sprawdza ich umiejętność wykuwania reguł z podręczników szkolnych. Drugi, ważniejszy, to egzamin dojrzałości. Nie mylmy jednego z drugim. Pierwszy jest ogółowi do niczego niepotrzebny, jest „wewnętrznym” przekonywaniem nauczycieli przez nauczycieli, że ich praca ma sens. Drugi egzamin przynosi wymierne skutki społeczne: przyszłość ogółu zależna jest od tego, kogo się wybiera. Moje pokolenie dziaderskie jest przećwiczone doświadczeniem, dlatego poważnie traktuje akt demokratycznego głosowania.
Ciekawy to paradoks: wybiera się przyszłość, a ja, jako dziaders, mam już tylko przeszłość, teraźniejszość i małe szanse na przyszłość. Jeśli nawet ktoś uczciwie dotrzyma obietnic i zmieni nasz kraj na lepsze, to wątpliwe bym tego doczekał. Inna jest sytuacja młodych: oni mają tylko przyszłość, jest ona bezpośrednio zależna od tego co zrobią lub nie zrobią w majową niedzielę.
Dojrzałość to odpowiedzialność za siebie, za rodzinę, za najbliższe otoczenie, za wspólnotę lokalną, regionalną, narodową, europejską i za całą ludzkość. Odpowiedzialność także w wymiarze materialnym, za błędy się płaci, czasem wysoką cenę. Póki jesteśmy małoletni, część tej odpowiedzialności przejmuje za nas rodzina. Jeśli jest nadopiekuńcza, to przyzwyczaja młodych do sielankowej nieodpowiedzialności. Głosujący młodzian decyduje o swojej przyszłości, ale nie czuje za nią odpowiedzialności. Może zagłosować „przeciw wszystkim”, może oddać głos „dla jaj”, może w ogóle nie oddać głosu (bo i tak inni decydują za nas). Człowiek wolny może wszystko, tylko nie nazywajmy takich zachowań dojrzałością.
Kiedyś młodzi głosili z właściwą wiekowi arogancją: zabierz babci dowód, by nie głosowała na Rydzyka. Może warto to odwrócić: babciu, zabierz wnukowi dowód, oddasz mu jak dorośnie.
Jarosław Kapsa
