Szpital nie może ogłosić upadłości, ale działać też nie może

„Częstochowianie, którzy nie pomogli zadłużonemu szpitalowi na Parkitce: posłanka PO Izabela Leszczyna (była minister zdrowia) i senator Lewicy Wojciech Konieczny (były wiceminister zdrowia).”

Powiedzieć, że sytuacja szpitala na Parkitce w Częstochowie jest krytyczna to jakby nic nie powiedzieć. Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Najświętszej Maryi Panny, jest na skraju niewypłacalności ze względu na ogromne zadłużenie sięgające ponad 170 milionów złotych. Jest w pierwszej trójce najbardziej zadłużonych szpitali w Polsce. W samym tylko 2024 roku strata wyniosła prawie 55 milionów. Z jednej strony szpital boryka się z problemem wypłat wynagrodzeń lekarzom kontraktowym, z drugiej sytuacja zagraża bezpieczeństwu zdrowotnemu mieszkańców regionu, bo oznacza wstrzymanie przyjęć, przesuwanie operacji i ograniczanie świadczeń na kluczowych oddziałach m.in. ortopedii, neurochirurgii, chirurgii ogólnej, chorobach wewnętrznych, pulmonologii i gastroenterologii. Na domiar złego, Narodowy Fundusz Zdrowia obniżył wartość kontraktów na ostatnie dwa miesiące roku o 20%. Parkitka dostanie o około 3,5 miliona złotych mniej.
Tylko w teorii podmiot leczniczy nie może odmówić choremu przyjęcia do szpitala, w praktyce pacjenci z Częstochowy i okolic powinni zawczasu szukać alternatywy.

Jednym z powodów dramatycznej sytuacji szpitala na Parkitce jest ogromne obciążenie finansowe, które rzekomo generują lekarze na kontraktach.
Na pytania redakcji 7 dni odpowiada Magdalena Łosik, rzecznik prasowa szpitala.

– Jakie jest całkowite zadłużenie Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. NMP?
„Wysokość zobowiązań wymagalnych na dzień 30.09.2025 r. to 175 milionów złotych.”

– Jakie były roczne przychody szpitala oraz jakie koszty za rok 2024?
„W roku 2024 łączne przychody Szpitala wynosiły powyżej 590 milionów, a koszty całkowite wynosiły powyżej 640 milionów złotych.”

– Ile – procentowo – z rocznych dochodów, szpital musi przeznaczyć na wynagrodzenia lekarzy na kontraktach?
„Udział procentowy wynagrodzenia lekarzy na kontraktach do rocznego przychodu Szpitala wynosi około 20%.”

– Ile osób zatrudnia obecnie szpital – z podziałem na pracowników administracji, lekarzy, pielęgniarki etc.?
„Szpital zatrudnia:
259 lekarzy,
939 pielęgniarek i położnych,
141 techników medycznych,
personel średni medyczny: 164 osoby,
personel niższy medyczny: 195 osób,
personel gospodarczy i obsługi: 117 osób,
personel administracyjny: 159 osób,
inni z wykształceniem wyższym: 137 osób (m.in. psycholog, dietetyk, asystenci fizjoterapii, diagności laboratoryjny),
10 farmaceutów.
Szpital zatrudnia 259 lekarzy na etat w różnym wymiarze etatu. W ramach umów cywilnoprawnych szpital zatrudnia 18 pielęgniarek, fizycy medyczni – 10 osób, ratownicy medyczni – 12 osób.
Szpital ma podpisane umowy cywilnoprawne z 266 Indywidualnymi Praktykami Lekarskimi oraz z 14 Spółkami.”

– Lekarz jakiej specjalności – pracujący na kontrakcie – zarabia w szpitalu najwięcej? Jaka jest to kwota miesięcznie i ile godzin musiał lekarz przepracować?
„Wynagrodzenie lekarza nie jest ściśle powiązane z ilością wypracowanych godzin, uzależnione jest od sposobu naliczania wynagradzania za udzielone świadczenia zdrowotne; w każdym miesiącu może być różne. Szpital zawarł umowy kontraktowe z lekarzami w wymiarze od 6 h do powyżej 200 h. Najwyższe wynagrodzenie w okresie 01.01.2025 r. – 30.06.2025 r. wyniosło powyżej 100 tysięcy złotych miesięcznie.”

– Jakie jest stanowisko dyrekcji Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Częstochowie w kwestii zatrudniania na kontraktach lekarzy, którzy prócz pracy na rzecz szpitala prowadzą prywatną praktykę lekarską, nierzadko w kilku różnych niepublicznych placówkach medycznych?
„Obowiązujący system prawny dopuszcza zawieranie z lekarzami umów o pracę, umów kontraktowych jak również pracę lekarzy na rzecz jednego bądź wielu podmiotów medycznych.”

***

„Nie ma pieniędzy, a wzrasta zatrudnienie w administracji”

Zarząd Regionu Częstochowskiego NSZZ „Solidarność”, radni sejmiku wojewódzkiego i radni miasta Częstochowy zwrócili się na piśmie do dyrektorki szpitala Beaty Pochodni, z całą serią bardzo nieprzyjemnych pytań.

„Jako mieszkańcy miasta, regionu i związkowcy nie możemy milczeć i przejść obojętnie wobec realnego zagrożenia dla zdrowia i życia pacjentów, mieszkańców Częstochowy oraz subregionu. Wojewódzki Szpital Specjalistyczny jest w stanie krytycznym i stoi w obliczu całkowitej utraty płynności finansowej. Zgodnie z przekazami medialnymi, zobowiązania wymagalne Szpitala w roku 2025 sięgnęły już 190 mln zł, a obsługa zadłużenia pochłania ponad 90 tys. zł. dziennie.
Czym podyktowane jest tak wysokie zadłużenie w ostatnich dwóch latach?
Czy taka sytuacja finansowa Szpitala powoduje realne ryzyko przerw w finansowaniu bieżących świadczeń i paraliżu usług medycznych?
Dlaczego w tej dramatycznej dla Szpitala sytuacji podejmowane są działania, które według nas, mają stwarzać pozory działań naprawczych, a w rzeczywistości generują jeszcze większe koszty i kolejne straty? Często są one podejmowane bez wiedzy i udziału strony społecznej Szpitala.
O wielu decyzjach i działaniach dyrekcji, pracownicy dowiadują się z różnych źródeł zewnętrznych, co negatywnie wpływa na atmosferę w jednostce, tym bardziej, że podejmowane są często nielogicznie, a wręcz niebezpieczne dla pacjentów. Przykładem może być redukcja ilości łóżek i zmniejszenie kontraktowania na przyszły rok.

Obowiązkiem lekarza jest leczenie pacjentów, a misją Szpitala – przyjmowanie i zapewnianie jak najlepszej opieki chorym. Decyzja ograniczenia w zakresie przyjęć pacjentów, uderza bezpośrednio w mieszkańców Częstochowy oraz całego subregionu północnego województwa Śląskiego.
Wspomniane wyżej decyzje obniżają finansowanie Szpitala z NFZ poprzez zmniejszenie finansowania kontraktów, pogarszając w ten sposób dostępność opieki zdrowotnej i skazując pacjentów na zbyt długie oczekiwanie na diagnostykę i leczenie.

Te „pseudo-oszczędności” poza generowaniem niebezpieczeństwa, dla rzeszy chorych czekających miesiącami, a nawet latami na pomoc medyczną, nie niosą żadnych rozwiązań pozwalających wyciągnąć Szpital z kryzysu. Z doświadczenia wiemy, że każde zlikwidowane łózko, trudno jest później odzyskać. Jest to praktycznie niemożliwe.
W chwili obecnej na wielu oddziałach ograniczone zostało przyjmowanie pacjentów tylko do stanów zagrażających życiu co prowadzi do absurdalnej sytuacji, w której szpital ponosi koszty zatrudnienia pracowników, jednocześnie nie lecząc pacjentów, którzy skazani są na szukanie pomocy w innych placówkach.
W przypadku chorób, gdzie czas decyduje o życiu człowieka, pacjenci nie mogą czekać. Redukowanie kadr powoduje szereg opóźnień w leczeniu, czas się wydłuża, co dla niektórych chorych oznacza przejście od nadziei do beznadziei wielomiesięcznego oczekiwania.

Kolejnym działaniem „naprawczym” jest nie przedłużanie umów terminowych pracownikom Szpitala. Jest to ukryta forma zwalniania z pracy wykwalifikowanych pracowników, takich jak pielęgniarki, położne, opiekunowie medyczni. Ich umowy wygasają, a Szpital traci fachowców, co drastycznie osłabia jego obsadę medyczną. Już w chwili obecnej brakuje pielęgniarek do spełnienia najniższych norm ustawowych, co jest ewidentnym łamaniem przez Szpital prawa.

W związku z tym zwracamy się z pytaniem, dlaczego obsada medyczna jest sukcesywnie zmniejszana a w tym samym czasie, systematycznie wzrasta zatrudnienie kadry kierowniczej i zarządzającej? Dodatkowo tworzone są dublujące się stanowiska.
Przykładowo, stanowisko zastępcy dyrektora ds. pielęgniarstwa przy funkcjonowaniu stanowiska naczelnej pielęgniarki, lekarza naczelnego i zastępcy ds. lecznictwa. Stanowiska dyrektorskie były trzy, a aktualnie jest ich już sześć. Z czego to wynika i czy jest to zasadne? Ile to kosztuje?
Czy Szpital, znajdujący się w dramatycznej sytuacji finansowej, faktycznie potrzebuje takiej ilości pracowników generujących dodatkowe koszty?
Istnieje uzasadniona obawa, że te nowe stanowiska powstały po to, aby wprowadzić kadry, których dobór nie jest już transparentny.
Czy takie działanie można uznać jako zakamuflowane wyprowadzanie pieniędzy publicznych?

Kolejnym bulwersującym nas tematem jest sprzątanie i higiena w Szpitalu. Jak wynika z przekazywanych przez pracowników informacji, w ramach oszczędności postanowiła Pani [dyrektor] złożyć zapytania ofertowe dotyczące przejęcia sprzątania w Szpitalu Specjalistycznym przez firmy zewnętrzne.
Jakie będą koszty sprzątania przez firmę zewnętrzną? Czy nie będzie to dużo wyższy koszt sprzątania niż do tej pory przy utrzymaniu własnej sekcji higieny? Jaki będzie los obecnie zatrudnianych pracowników (180 z 210 w ciągu pół roku)? Czy nowy pracodawca ich przejmie, czy też zwolni? Jaki będzie poziom usługi?
Proponowane rozwiązania outsourcingowe mogą generować gigantyczny koszt.
Czy zadłużony i niewypłacalny Szpital będzie miał czym zapłacić firmie sprzątającej za wykonane prace, jeśli w chwili obecnej od wielu miesięcy nie ma pieniędzy na zapłatę kontrahentom i lekarzom? Czy ten model rozwiązania jest dla Szpitala racjonalny?
Kto będzie sprzątał szpital w chwili odmowy realizacji umowy outsourcingowej z powodu braku zapłaty, co jest wysoce prawdopodobne. Nieprzedłużenie umów około 30 salowym już prowadzi do spadku jakości sprzątania na oddziałach, także w blokach operacyjnych.
Szukanie oszczędności na higienie, dezynfekcji i sprzątaniu może skutkować zakażeniami pooperacyjnymi, sepsą czy przenoszeniem bakterii alarmowych (np. New Delhi), a tym samym zwiększoną umieralnością pacjentów, których organizm jest mocno osłabiony.
Każdy taki przypadek niosący ryzyko śmierci pacjenta, rodzi możliwość roszczeń prawnych. Kto poniesie ich koszty?

Jakie zadłużenie ma Szpital wobec Firmy ROCHE, która jako jedna jedyna na rynku dostarcza leki do programów lekowych dla pacjentów m.in. onkologicznych i pulmonologicznych? Czy bezpieczeństwo pacjentów wymagających podawania leków jest zapewnione?

Wojewódzki Szpital Specjalisty w Częstochowie ma ogromne zadłużenie, mimo to duże pieniądze wydawane są na nieistotne inwestycje przyszpitalne z „punktu widzenia zdrowia pacjentów”. Ile będzie kosztowało całoroczne utrzymanie parku? Czy koszty jego utrzymania ponosił będzie tylko Szpital?
Wszystkie podejmowane działania, są naszym zdaniem chaotyczne, nielogiczne i absolutnie pozorne dla interesu Szpitala, nie poprawiają jego sytuacji. Pracownicy, codziennie obserwują niegospodarność i szukanie rozwiązań, które wymierzone są w najniżej zarabiające grupy pracowników.
Zgodnie z obowiązującym prawem, Dyrektor Szpitala odpowiada za jego funkcjonowanie, sytuacje finansową a przede wszystkim za bezpieczeństwo pacjentów i zapewnienie ciągłości świadczeń.

W ramach dostępu do informacji publicznej (art.61 Konstytucji RP i art 2 ust 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 06.09.2001 r.) wzywamy Panią [dyrektor] do udostępnienia nam następujących dokumentów, które prosimy wysłać na adres poczty elektronicznej czest@solidarnosc.org.pl:

1. Pełny, aktualny raport finansowy Szpitala: Jakie było zadłużenie szpitala na dzień 30.10.2025 r., listę wierzycieli, zobowiązań z tytułu odsetek, kar i kosztów postępowania egzekucyjnego.

2. Kopie wszystkich umów/porozumień zawartych z podmiotami zewnętrznymi w ostatnich 36 miesięcy.

3. Wykaz wypłat jednorazowych (np. nagród pieniężnych, nagród jubileuszowych) wraz z imiennym wykazem osób zajmowane stanowisko wraz ze wskazaniem daty zawarcia z daną osobą umowy o pracę za bieżący rok.

4. Scenariusze ryzyka dla budżetu w przypadku opóźnień płatności (odsetki ustawowe, kary, egzekucje).

5. Liczba pracowników, którym ciągu 24 miesięcy nie przedłużono umów o pracę ze wskazaniem stanowisk i komórek organizacyjnych.

6. Liczba pracowników zatrudnionych na stanowiskach administracyjnych w ostatnich 30 miesiącach ze wskazaniem, stanowiska i komórek zatrudnienia.

7. Wykaz nowo utworzonych stanowisk administracyjnych/dyrektorskich (data utworzenia, zakres obowiązków, wynagrodzenie) w ostatnich 30 miesiącach.

8. Porównanie kosztów wewnętrznej sekcji higieny vs ofert outsourcingu.

W związku z tym, że jak wspomnieliśmy wcześniej, decyzje podejmowane są bez konsultacji z czynnikiem społecznym Szpitala, prosimy o odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy zostaną podjęte działania dotyczące redukcji wysoko płatnych stanowisk w Zarządzie Szpitala, jeśli tak to w jakim terminie?

2. Czy zostaną podjęte działania dotyczące redukcji nowo utworzonych stanowiska biurowych i kierowniczych.

3. Czy dostęp do świadczeń medycznych zostanie utrzymany bez pogorszenia jakości i ograniczenia dostępności?

4. Kiedy zostaną uzupełnione brakujące etaty pielęgniarskie, gdyż w chwili obecnej brakuje ok. 30 pielęgniarek, aby zapewnić bezpieczną opiekę nad pacjentami.

5. Kiedy zostaną uzupełnione brakujące etaty salowych, aby zapewnić bezpieczeństwo sanitarno-epidemilogiczne hospitalizowanych pacjentów.

6. Czy stworzono plan awaryjny na wypadek wycofania się firmy zewnętrznej z usług medycznych lub higienicznych z powodu np. niepłacenia za ich usługi. W jaki sposób zostanie zabezpieczona potrzeba bezpieczeństwa pacjentów hospitalizowanych?

Jednocześnie wnioskujemy, w trybie pilnym, o publiczną debatę na temat bardzo trudnej sytuacji Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Częstochowie z udziałem pracowników, NSZZ „Solidarność”, radnych i przedstawicieli Urzędu Marszałkowskiego celem omówienia faktycznych działań naprawczych.”

Renata R. Kluczna