Karta parkingowa to kluczowy dokument, który osobom z niepełnosprawnościami ułatwia codzienne funkcjonowanie, zapewniając dostęp do wyznaczonych miejsc postojowych oraz zwalniając z niektórych przepisów ruchu drogowego. Polskie prawodawstwo w tym obszarze stoi obecnie u progu technologicznych i organizacyjnych zmian. Kluczowym elementem modernizacji ma być powstanie krajowego systemu teleinformatycznego oraz dostosowanie go do nowych wytycznych europejskich.
Jak obecnie wygląda procedura weryfikacji i wydawania kart?
Zasady przyznawania dokumentu precyzuje rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie wzoru oraz trybu wydawania i zwrotu kart parkingowych. Aby otrzymać kartę, osoba z niepełnosprawnością musi złożyć odpowiedni wniosek do przewodniczącego powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, dołączając dokumentację wymaganą przez przepisy.
Przewodniczący zespołu sprawdza poprawność danych. Jeśli wniosek zawiera braki formalne, wnioskodawca jest wzywany do ich uzupełnienia w ciągu 7 dni od doręczenia wezwania (za zwrotnym potwierdzeniem odbioru). Brak reakcji powoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania.
W przypadku niespełnienia warunków otrzymania karty parkingowej przewodniczący zespołu w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku spełniającego wymogi formalne pisemnie informuje osobę z niepełnosprawnością o odmowie przyznania jej karty wraz z uzasadnieniem. Odpowiednio, jeśli osoba składająca wniosek spełni warunki otrzymania karty, przewodniczący zespołu w ciągu 30 dni od dnia złożenia wniosku informuje ją o terminie i miejscu odbioru karty (§ 8 ust. 2 ww. rozporządzenia).
Ważne dla kierowców
• Karta parkingowa jest wydawana na okres ważności orzeczenia, maksymalnie na 5 lat.
• Nie ma możliwości wydawania kart bezterminowych.
• Powiatowe zespoły nie mogą wydawać zaświadczeń ani dokumentów tymczasowych na czas oczekiwania na druk karty.
Kiedy ruszy Centralna Ewidencja Posiadaczy Kart Parkingowych?
Aby uszczelnić system, ułatwić weryfikację uprawnień i wyeliminować nadużycia, zaplanowano wdrożenie Centralnej Ewidencji Posiadaczy Kart Parkingowych. Z informacji Ministra Cyfryzacji wynika, że projekt jest w fazie przygotowawczej.
A jakie są roblemy proceduralne? Po pierwsze pełna Karta Projektu została zaakceptowana w kwietniu 2025 r., po drugie – unijny konkurs FERC, planowany na wrzesień 2025 r., nie został uruchomiony i po trzecie – konieczna była ponowna wycena i korekta harmonogramów.
W kwietniu bieżącego roku Minister Cyfryzacji otrzymał informację, że nabór wniosków (Działanie 2.1 FERC) rusza 30 kwietnia i potrwa do 15 lipca. Obecnie trwa dostosowywanie dokumentacji i studium wykonalności. Jeśli środki zostaną przyznane, prace programistyczne i wdrożeniowe realizowane przez Centralny Ośrodek Informatyki rozpoczną się na początku przyszłego roku.
Nowy standard europejski zmieni wszystko
Krajowa ewidencja to tylko część zmian. 23 października 2024 r. uchwalono Dyrektywę (UE) 2024/2841, która wprowadza jednolity standard europejskiej karty parkingowej. Do 5 czerwca 2028 r. Polska musi wdrożyć:
• Nowoczesną fizyczną kartę z zabezpieczeniami elektronicznymi.
• Kod QR umożliwiający natychmiastową weryfikację.
• System odporny na fałszerstwa i kompatybilny w całej UE. Aktualnie Polska oczekuje na przyjęcie przez Komisję Europejską aktów delegowanych w celu uzupełnienia dyrektywy przez określenie:
– Kodu QR oraz, w stosownych przypadkach, innych najnowocześniejszych elementów cyfrowych, które wykorzystują środki elektroniczne na potrzeby fizycznej wersji europejskiej karty osoby z niepełnosprawnością, w celu zapobiegania oszustwom i ich zwalczania.
– Elementów cyfrowych zapewniających bezpieczeństwo fizycznej wersji europejskiej karty osoby z niepełnosprawnością, w tym odpowiednich środków bezpieczeństwa w odniesieniu do danych osobowych zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/679, a także kwestii interoperacyjności, takich jak wspólne unijne aplikacje do odczytu danych zawartych w elementach cyfrowych fizycznej wersji karty, w której wykorzystywane są elektroniczne środki zapobiegania oszustwom i ich zwalczania.
Dyrektywa stanowi również, że Państwa członkowskie mogą zdecydować, że fizyczna wersja karty zostanie uzupełniona wersją cyfrową.
red.
