Alert RCB (Rządowego Centrum Bezpieczeństwa) to system SMS-owego powiadamiania ludności o zagrożeniach. Jest wykorzystywany w sytuacjach nadzwyczajnych, wtedy, gdy występuje prawdopodobieństwo bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia na znaczącym obszarze. Alert RCB powstaje na podstawie informacji o potencjalnych zagrożeniach otrzymywanych m.in. z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej.
Alerty RCB powiadamiają mieszkańców m.in. o bardzo złej jakości powietrza i o zagrożeniu smogiem na danym obszarze, w danym dniu lub dniach. Gdy otrzymamy sms o takiej treści, najlepiej w tym terminie zrezygnować ze spacerów na świeżym powietrzu, z uprawiania sportu na zewnątrz oraz ograniczyć wietrzenie pomieszczeń.
Jeśli jednak taki alert do nas nie przyszedł, to i tak warto sprawdzać jakość powietrza na własną rękę. Dlaczego? Alerty RCB przychodzą, gdy sytuacja jest skrajnie dramatyczna, a poziom ostrzegania jest wysoki – dopiero prognozowane przekroczenie średniodobowego odczytu dla pyłu PM10 o wartości 150 µg/m³ na 24 godziny do przodu powoduje wysłanie alertu. Zalecenie WHO w tym zakresie jest trzykrotnie niższe – 50 µg/m³.
– Żeby średnia dobowa wyszła 150 mikrogramów, to biorąc pod uwagę dobowe zmienne w stężeniach, te stężenia szczytowe będą wynosić 250-300 mikrogramów. To oznacza, że według GIOŚ jakość powietrza określona jest jako „bardzo zła”. Taki indeks jakości powietrza określany jako bardzo zły, zaczyna się już od 150 µg/m³ i oznacza konieczność bezwzględnego unikania przebywania na zewnątrz – mówi Piotr Siergiej z Polskiego Alarmu Smogowego.
W najbliższych latach Polska ma zbliżyć krajowe standardy do aktualnej wiedzy naukowej.
W nowej dyrektywie o jakości powietrza, którą Polska musi wdrożyć do grudnia 2026 roku ustalono nowe progi. Dla pyłów PM10 średniodobowy próg alarmowy będzie wynosił 90 µg/m³. Dyrektywa wprowadza też nowość, czyli progi informowania i alarmowania dla pyłów PM2.5. Oba zostały ustanowione jako 50 µg/m³ średniodobowo.
Gdzie sprawdzać jakość powietrza?
Samodzielnych odczytów można dokonywać za pomocą jednego z wielu dostępnych w internecie narzędzi, np. poprzez strony:
* Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska – powietrze.gios.gov.pl
* Europejskej Agencji Środowiskowej – airindex.eea.europa.eu
* mapy firmy Airly – airly.org/map/pl/
red.
