System ELA (Ekonomiczne Losy Absolwentów) przeanalizował sytuacje aż 1,5 mln absolwentów szkół wyższych na rynku pracy. System jest zbiorem danych na temat wysokości pensji absolwentów polskich uczelni. Pokazuje nie tylko, ile zarabia się po studiach, ale również jak długo młodzi ludzie szukają pracy, czy w jakiej formie są zatrudniani.
– ELA jest systemem unikatowym w skali międzynarodowej. Ma za zadanie pomóc maturzystom w podjęciu właściwego wyboru swojej drogi życiowej – powiedział wicepremier Jarosław Gowin, minister nauki i szkolnictwa wyższego. – W przystępnej formie przedstawiamy młodym ludziom sprawdzone informacje o losach ich starszych kolegów, którzy od 2014 roku są już na rynku pracy. Ile zarabiają, jak długo szukali pracy, czy pracują w ramach samozatrudnienia, czy może umowy o pracę – to wszystko można sprawdzić w systemie ELA. W czerwcu uruchomiliśmy także z myślą o nich portal studia.gov.pl. W jednym miejscu zgromadziliśmy informacje o ofercie polskich uczelni, jakości kształcenia na poszczególnych kierunkach, a także pomocy materialnej dostępnej studentom i doktorantom – dodał wicepremier.
Ile zarabiają absolwenci
Zarobki w Polsce są mocno zróżnicowane geograficznie. W 2017 r. średnia wysokość pensji w Warszawie wynosiła ponad 6000 zł, zaś w tym samym czasie w powiecie kępińskim (w Wielkopolsce) poniżej 3000 zł. Gdyby patrzeć wyłącznie na nominalne zarobki absolwentów, lepiej wypadałyby te uczelnie, których absolwenci mieszkają w najbogatszych miastach i powiatach, gdzie łatwo o dobrze płatną pracę. To jednak fałszowałoby prawdziwy obraz rzeczywistości.
Aby właściwie ocenić sytuację ekonomiczną absolwentów, ELA używa względnego wskaźnika zarobków (WWZ). Określa on relację średnich zarobków absolwentów danego kierunku do średnich zarobków w ich powiatach zamieszkania. System pozwala więc ocenić, na jakim poziomie rzeczywiście żyje młody człowiek – czy stać go na wynajem lub kupno mieszkania, którego cena w dużej mierze zależy od lokalizacji.
Informatycy rządzą
Najwyższe zarobki zapewniają kierunki ścisłe i obszar nauk technicznych. Zdecydowaną większość w czołówce kierunków o najwyższych zarobkach stanowią kierunki związane z informatyką. Na przykład osoby, które ukończyły informatykę analityczną na Uniwersytecie Jagiellońskim, mogą liczyć na pensje rzędu 10.200 zł (to aż dwa razy więcej niż średnie zarobki w miejscu, w którym mieszkają).
W przypadku kierunków informatycznych w czołówce są też Akademia Górniczo-Hutnicza, Uniwersytet im. A. Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Warszawski i Uniwersytet Gdański. Wśród uczelni technicznych także króluje informatyka, a na najlepsze relatywne zarobki można liczyć po ukończeniu AGH, Politechniki Łódzkiej, Politechniki Warszawskiej i Politechniki Gdańskiej oraz Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach.
Wśród uczelni, których domeną są nauki społeczne, na największy sukces mogą liczyć absolwenci kierunków „około informatycznych” i związanych z biznesem. Niekwestionowanym liderem jest kierunek „analiza danych – big data” w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie, który daje zarobki niemal 2,5 razy wyższe niż średnie w miejscach zamieszkania tych osób (średnio ponad 9.700 zł miesięcznie). Dobrze zarabiają też absolwenci zarządzania i informatyki stosowanej.
Trzy uczelnie na czele w naukach przyrodniczych
W naukach przyrodniczych najwyższe zarobki osiągają absolwenci uczelni warszawskich, wrocławskich i krakowskich. Na przykład absolwenci bioinformatyki i biologii systemów na Uniwersytecie Warszawskim zarabiają 1,5 razy więcej niż wynosi średnia (jeżeli mieli doświadczenie pracy). Absolwenci z tego obszaru, którzy nie mają doświadczenia zawodowego, zarabiają początkowo poniżej średnich zarobków w ich miejscach zamieszkania (ok. 70 proc. średniej).
Leśnicy wciąż trzymają się mocno
W 2017 r. w obszarze nauk rolniczych, leśnych i weterynaryjnych stosunkowo najlepiej zarabiali właśnie leśnicy. Na przykład absolwenci Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu mogą liczyć na zarobki przekraczające średnią w ich miejscu zamieszkania o 50 proc. (prawie 5.900 zł).
W naukach medycznych relatywnie najwięcej w stosunku do lokalnych średnich zarobków zarabiają absolwenci farmacji lub pielęgniarstwa z uczelni w różnych miastach: Wrocławiu, Toruniu, Kaliszu, Siedlcach, Gdańsku, Opolu, Warszawie, Poznaniu i w Łodzi.
Filolog sobie poradzi
W dziedzinie nauk humanistycznych na największe zarobki mogą liczyć absolwenci europeistyki w zakresie europejskich procesów integracyjnych na Uniwersytecie Warszawskim. W czołówce są również filologowie szwedzcy, francuscy, angielscy, niderlandzcy i germańscy. Wśród pięciu kierunków, których absolwenci najwyżej zarabiają (w przypadku absolwentów z doświadczeniem zawodowym na studiach), trzy to kierunki oferowane przez Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.
ELA wie wszystko
System monitorowania Ekonomicznych Losów Absolwentów ELA jest tworzony na zlecenie Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w Ośrodku Przetwarzania Informacji – Państwowym Instytucie Badawczym. Jego celem jest przekazywanie jak najbardziej wyczerpujących informacji o sytuacji absolwentów na rynku pracy. Głównym źródłem informacji w systemie są dane administracyjne pochodzące z dwóch źródeł: systemu ZUS (dane m.in. o sytuacji zawodowej absolwentów: zatrudnieniu, bezrobociu, wynagrodzeniach) oraz systemu POL-on, czyli systemu informacji o szkolnictwie wyższym wspierającego pracę MNiSW (zawiera informacje m.in. o wykształceniu absolwentów szkół wyższych).
ELA generuje pięć typów raportów o ekonomicznych losach absolwentów uczelni: Poszukiwanie pracy i bezrobocie, Wynagrodzenia, Praca przed i po dyplomie, Praca a dalsze studia, Geograficzne zróżnicowanie losów absolwentów.
Nowy portal dla maturzystów, studentów i doktorantów
ELA stała się częścią nowego portalu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego – studia.gov.pl – skierowanego do maturzystów, studentów i doktorantów. To kompendium wiedzy stworzone z myślą o młodych ludziach chcących studiować i robić doktorat. Studia.gov.pl bazuje na trzech podstawowych narzędziach: Ekonomicznych Losach Absolwentów szkół wyższych, wyszukiwarce Wybierz Studia oraz rankingach najpopularniejszych kierunków studiów. Zawiera także praktyczne informacje o tym, co zmieniło się po wejściu w życie nowej ustawy – Konstytucji dla Nauki. Studenci i doktoranci znajdą na portalu m.in. informacje o szkołach doktorskich, pomocy materialnej, stypendiach, grantach, konkursach, a także pomocy, na jaką mogą liczyć osoby z niepełnosprawnością.
źródło: Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego
