…ma długą i interesującą historię. Najstarsze zapiski dotyczące pasty do zębów, pochodzą z Egiptu z IV wieku p.n.e. Czyścidło przyrządzano wówczas z soli, pieprzu, liści mięty i kwiatów irysa. Używano również sproszkowanego pumeksu zwilżonego octem. Wprawdzie Egipcjanie nie znali szczoteczek do zębów, ale zamiast tego używali zmiażdżonych (pogryzionych) na jednym końcu gałązek. Persowie byli pierwszymi, którzy zwrócili uwagę, że tak intensywna pasta będzie ścierać „szkliwo”. Używali więc drobno zmielonych muszli ślimaków, wymieszanych z porożami zwierząt i gipsem. Do tak stworzonej mieszanki, dodawali wybrane odświeżające zioła.
Jeszcze bardziej oryginalną recepturę wymyślili starożytni Rzymianie, używając do tego …ludzkiego moczu. Produkowany przez nerki płyn, zawiera bowiem amoniak, który na szkliwo zębów działa …wybielająco. Nie wiadomo czemu uznawali, że najlepsza jest uryna portugalska i dlatego sprowadzano ją z tej odległej prowincji rzymskiej specjalnie dla rzymskiej arystokracji. Co ciekawe, uryna jako płyn do płukania ust i mycia zębów używana była jeszcze w osiemnastym wieku.
W pierwszym wieku naszej ery, do czyszczenia zębów posługiwano się spopielonymi mysimi, zajęczymi lub wilczymi głowami, a także popiołem z kopyt wołowych i kozich, co szczególnie umacniało dziąsła. Zalecano też używać do czyszczenia zębów mieszaniny smoczej krwi, cynamonu i ałunu.
Przełom w dbaniu o higienę jamy ustnej nastąpił w XVIII w., gdy to w Anglii wynaleziono pierwszą pastę do zębów, która konsystencją i działaniem przypominała już tę dzisiejszą. Niestety – było na nią stać jedynie najbogatszych. Ci biedniejsi do czyszczenia zębów dalej używali proszku uzyskiwanego z różnych substancji lub po prostu soli.
Kolejna ważna data to rok 1873, kiedy to firma Colgate wypuściła na rynek pastę do zębów w słoiczkach pod nazwą Colgate Dental Cream. Produkt sprzedawał się świetnie, więc wprowadzono dalszą innowację – pastę do zębów w tubkach, która przyniosła firmie Colgate sukces komercyjny.
W wieku XIX pastę robiono ze sproszkowanych muszli mątw, winianu potasu, kredy i dodawano kilku kropel olejku goździkowego.
Spory wkład w utrzymaniu zdrowych zębów miał niemiecki aptekarz Ottomar von Mayenburg, który w niewielkim laboratorium na strychu nad drezdeńską apteką eksperymentował z proszkiem do zębów, wodą do płukania ust i olejkami eterycznymi z zamiarem wyprodukowania pasty do czyszczenia jamy ustnej. W wyniku eksperymentów powstała pasta Chlorodont. Pastą z domieszką mięty dla lepszego smaku von Mayenburg napełniał elastyczne tuby z metalu.
Pewnym przełomem w historii pasty do zębów było wprowadzenie do niej fluoru. Historia z fluorem zaczęła się w 1901 roku w Colorado Springs w USA, kiedy młody dentysta McRay zaczął pracę w tym miasteczku. Szybko zauważył u mieszkańców występowanie na zębach przebarwień o różnym zabarwieniu, co nazwał „brunatne plamy Colorado”, potem tę jednostkę chorobową określono jako szkliwo plamkowe lub fluoroza.
W początkach XX w. zaczęto również korzystać z dobrodziejstw chemii w postaci sody oczyszczonej i nadtlenku wodoru (woda utleniona). Jednak aż do czasów I wojny światowej, do higieny jamy ustnej używano niemal wyłącznie substancji w postaci proszku. W tym czasie wzbogacono miksturę także o fluor. Przed I wojną światową w Niemczech, do pasty dodawano nieco substancji promieniotwórczej!
W roku 1956 firma Procter&Gamble wprowadziła pastę fluoryzowaną Crest with Fluoristan i to stanowiło prawdziwy przełom, ponieważ fluor stanowi istotny składnik emalii zębowej, a jego brak sprzyja rozwojowi próchnicy.
Współczesna pasta ma postać papki lub żelu i łatwo daje się wycisnąć z tubki. To dlatego, że aż w 75 % składa się z wody. Kolejne 20 % to środki ścierne, 1-4 % substancje spieniające i dodatki smakowe. Reszta to spoiwo wiążące mazidło w jednolitą masę, barwniki i fluorek.
