Filharmonia Częstochowska obchodzi 26 lutego w tym roku piekny jubileusz 70-lecia powstania. Jest jedną z pierwszych w kraju, powołanych do życia jeszcze podczas działań wojennych, choć sama Częstochowa była już jak wiemy wyzwolona. 70-lecie będzie hucznie uczczone, jak przystało na taki jubileusz, my natomiast przypomnimy trochę historii. Mówiąc filharmonia, każdy z nas ma przed oczami budynek, który wzniesiono na gruzach dawnej synagogi, a który obecnie pięknie odremontowany i powiększony jest dumną siedzibą częstochowskich filharmoników. Nie zawsze jednak tak było.
Czasy przeprowadzek
Pierwsze lata po powstaniu częstochowskiej Orkiestry, wówczas liczącej 24 osoby, były dla niej bardzo trudne. Musiała się ona tułać, nie posiadając własnej siedziby. Pierwsze koncerty dawała w siedzibie Teatru Miejskiego, później w Straży Ogniowej. To właśnie w budynku Teatru Miejskiego 02.03.1945 roku, odbył się pierwszy oficjalny koncert symfoniczny. Przełomowy dla częstochowskich muzyków był rok 1951, w którym otrzymali oni swoją pierwszą siedzibę. Był to budynek przy ulicy Dąbrowskiego 16 w Częstochowie. Wszyscy zostali zweryfikowani przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną, a samą Orkiestrę wpisano do rejestru, jako Stowarzyszenie Orkiestry Symfonicznej w Częstochowie..
W nowej siedzibie Orkiestra miała salę widowiskową mogącą pomieścić 350 osób, salę małą do ćwiczeń dla muzyków i jedno pomieszczenie administracyjne. Niewielu Częstochowian o tym wie, ale była to siedziba Orkiestry Częstochowskiej przez 20 lat. Dzisiaj w budynku tym mieści się placówka Deutsche Banku. Tymczasem w 1954 roku zostają podjęte pierwsze starania o rozpoczęcie budowy nowego gmachu. Mieszkańcy Częstochowy wnoszą z dobrowolnych datków na poczet budowy wkład w wysokości 30% przewidywanego kosztu i tak w 1955 roku rozpoczyna się inwestycja według projektu Tadeusza Józefa Gawłowskiego. Na miejsce budowy wybrano ruiny Nowej Synagogi, spalonej przez Niemców w grudniu 1939 roku.
Nareszcie u siebie
Po 10 latach prac związanych z postawieniem nowego budynku, we wrześniu 1965 roku Orkiestra przeniosi się do swojej nowej, monumentalnej siedziby przy ówczesnej ulicy Konkielów, (dziś Wilsona). Nowy gmach nazwano Domem Kultury “Filharmonia”, ale rangę filharmonii częstochowska Orkiestra zyskała dopiero w 1976 roku, gdy Częstochowa na skutek nowego podziału administracyjnego przeprowadzonego w 1975 roku stała się miastem wojewódzkim. Obecny gmach Filharmonii Częstochowskiej, to budynek, który w latach 2010 – 2012 przeszedł gruntowny remont i został znacznie powiększony. Filharmonicy częstochowscy dysponują dzisiaj salą prób, dwoma salami koncertowymi, dużą mogącą pomieścić 825 widzów i kameralną, mieszczącą 156 widzów.
Nie tylko na poważnie
Filharmonia Częstochowska oprócz tradycyjnej formuły koncertów symfonicznych, od lat organizuje również spotkania z muzyką dla młodzieży szkolnej. To właśnie z myślą o najmłodszych słuchaczach organizowane są niedzielne poranki muzyczne. Długo można by wyliczać inicjatywy, które zrodziły się przy częstochowskiej filharmonii. Z najważniejszych warto wymienić powstały w 1984 roku festiwal Ars Chori, zastąpiony w 1991 roku Międzynarodowym Festiwalem Muzyki Sakralnej „Gaude Mater”. W latach 1998 – 2002 działała tu również Scena Operowo – Operetkowa, w ramach której częstochowscy melomani mieli okazję zobaczyć m.in.: G. Donizettiego “Don Pasquale”, St. Moniuszki “Straszny dwór” i “Halka”, W. A. Mozarta “Wesela Figara”. Filharmonia stała się również organizatorem Festiwalu Jazzu Tradycyjnego, którego pierwsza edycja odbyła się w maju 2002 roku – Ist Hot Jazz Spring Częstochowa 2002. Na deskach Filharmonii Częstochowskiej gościli również wybitni dyrygenci, instrumentaliści i soliści, tacy jak: Wiesław Ochamn, Jerzy Maksymiuk, Joshua Bell, występowały także znamienite zespoły zagraniczne, wśród nich m.in.: Lozańska Orkiestra Kameralna, Moskiewska Orkiestra Symfoniczna. W 2012 roku wydarzeniem był jedyny koncert muzyki filmowej, który zagrał ze swoją orkiestrą światowej sławy kompozytor Michael Nyman. Jak więc widać Filharmonia Częstochowska ma bogatą historię i kultywuje tradycje muzyczne naszego miasta włączając się czynnie w przywracanie pamięci o rodzeństwie słynnych na całym świecie w XIX wieku śpiewaków, którzy swe losy związali z naszym regionem, przez organizację Konkursu Wokalnego im. Jana, Edwarda i Józefiny Reszków.
W czasie, kiedy Filharmonia świętuje taki piękny jubileusz, życzymy jej dalszych sukcesów, aby w dalszym ciągu aktywnie uczestniczyła w życiu kulturalnym nie tylko naszego miasta, ale także żeby odnosiła sukcesy w skalni krajowej i międzynarodowej.
(na podstawie materiałów udostępnionych przez Filharmonię Częstochowską i na podstawie wspomnień Zygmunta Nowickiego – byłego pracownika Filharmonii Częstochowskiej)
