Bubel prawny zmienionyPonad 10 tysięcy wniosków o dodatek węglowy wpłynęło już do Częstochowskiego Centrum Świadczeń. Może być ich znacznie więcej, bowiem ostateczny termin złożenia wniosku przypada na 30 listopada 2022 roku. Nastąpiło jednak kilka znaczących zmian w przepisach, m.in. o wypłatę wnioskować może tylko jeden członek gospodarstwa domowego, a na pieniądze trzeba będzie poczekać nieco dłużej, bo nie 30 a nawet 60 dni. I najpoważniejsza zmiana – obowiązuje zakaz zmiany deklaracji CEEB.
Poprawki w ustawie o dodatku węglowym, czyli wypłacie jednorazowego świadczenia przez gminy w wysokości do 3.000 złotych, będą procedowane podczas właśnie trwających posiedzeń Sejmu w dniach 14-16 września. Nie mniej jednak, w kwestii wypłat dodatków węglowych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy, będą stosowane nowe przepisy. Innymi słowy zaproponowane zmiany mają dotyczyć osób, które zamierzają dopiero złożyć wniosek o dopłatę oraz tych, którzy już wnioski złożyli i czekają na wypłatę pieniędzy.
Jeden dodatek węglowy na jeden adres
Przedstawione zmiany mają uszczelnić system wypłat, a chodzi o pobieranie świadczenia w wysokości 3.000 złotych przez kilka gospodarstw, mieszkających w jednym lokalu. W przypadku, gdy wniosek o wypłatę świadczenia dla gospodarstwa domowego wielorodzinnego złożyła więcej niż jedna osoba, dodatek węglowy przyznawany jest wnioskodawcy, który złożył wniosek jako pierwszy. Nowa zasada brzmi: tylko jeden dodatek na piec i na jeden adres zamieszkania.
Do zmiany w ustawie doszło po licznych skargach, zgłaszanych przez samorządy, które sygnalizowały o próbach wyłudzenia publicznych pieniędzy przez wnioskodawców, bo w jednym domu z jednym piecem, nagle pojawiały się 2, 3 czy nawet 4 odrębne gospodarstwa domowe, które składały wnioski. Ponadto przepisy zakładają, że można dostać tylko jedno świadczenie związane z dopłatą do ogrzewania. Czyli dostaniemy dodatek tylko raz i tylko na jeden rodzaj paliwa. Taki, który wykorzystujemy jako główne źródło do ogrzewania domu.
Odpowiedzialność karna za fałszywe dane
Zmianie w ustawie uległa kwestia zasadnicza – z punktu widzenia samorządu. Wcześniej urzędnik nie miał prawa do weryfikacji danych podawanych we wnioskach. Ustawa o dodatku węglowym, była tak skonstruowana, że pieniądze mogły pobierać osoby, który nie były uprawnione do ich otrzymania. Po prostu pisał każdy, kto chciał i na co chciał.
Bubel prawny został właśnie poprawiony i w znowelizowanej ustawie jest mowa o obowiązku kontroli danych podanych w formularzu w przypadku, gdy urzędnik ma podejrzenia, że wniosek o wypłatę dodatku węglowego nie jest zgodny z prawdą i zawiera fałszywe oświadczenia. Co więcej wniosek o dodatek węglowy będzie porównywany z innymi dokumentami i świadczeniami, np. z deklaracją śmieciową, 500 plus, czy z deklaracją podatkową, umową najmu, orzeczeniem o rozwodzie czy separacji.
Kolejna poprawka w ustawie przewiduje, że informacje zamieszczone we wniosku o wypłatę dodatku składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Jeśli osoba wyłudzi pieniądze i otrzyma dodatek węglowy na podstawie fałszywego oświadczenia, grozi jej kara pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat (kara za fałszywe oświadczenie zgodnie z art. 233 § 6 k.k.). Ministerstwo Klimatu i Środowiska w poradniku dla samorządów dotyczący wypłaty dodatku węglowego, wyraźnie informuje, że w przypadku uzasadnionych wątpliwości konieczne jest zawiadomienie organów ścigania.
Koniec poprawiania deklaracji do CEEB
Warunkiem koniecznym otrzymania dodatku węglowego i innych dopłat do ogrzewania, jest złożenie deklaracji do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB), zawierającej informacje o tym, czym ogrzewamy dom. Jednorazowy dodatek będzie wypłacany na to źródło ogrzewania, np. węgiel, pelet, drzewo, które zostało wpisane do deklaracji CEEB.
I tu należy przypomnieć, że wpis do CEEB powinien być dokonany do 30 czerwca 2022 roku.
Od chwili, gdy rząd zapowiedział dopłaty do ogrzewania, urzędnicy zaobserwowali nowe zjawisko – masowe zmiany w deklaracjach z gazu czy z oleju, bo wnioskodawcy twierdzą, że jednak palą węglem. Nieprecyzyjne przepisy o dopłatach węglowych spowodowały, że deklaracje CEEB są zmieniane tylko po to, by można było zawnioskować o dopłatę do ogrzewania. Stąd wiele osób zaczęło zmieniać i poprawiać już wysłane deklaracje, by otrzymać 3.000 złotych.
W ustawie o dodatku węglowym ustala się jednak diametralną zmianę – przy przyznawaniu dodatku brana będzie pod uwagę deklaracja złożona przed dniem wejścia w życie ustawy. Obowiązuje wręcz zakaz zmiany deklaracji CEEB, chyba że rzeczywiście – i jest to udokumentowane – ktoś po 30 czerwca zainstalował nowy system grzewczy w swoim domu, co zgłasza deklaracją CEEB.
Wysokość dofinansowania
To, ile dopłaty dostaniemy, zależy bezpośrednio od źródła ciepła. Jednorazowa dopłata dla gospodarstw domowych wyniesie maksymalnie 3.000 złotych w przypadku, gdy do ogrzewania wykorzystuje się kocioł na paliwo stałe zasilane peletem drzewnym lub innym rodzajem biomasy.
A ile otrzymają pozostali?
* dodatek do ogrzewania gazowego 2022, czyli dla gospodarstw domowych, w których głównym źródłem ciepła jest kocioł gazowy zasilany skropionym gazem LPG, wynosi 500 złotych;
* dopłata dla osób, którzy do ogrzewania wykorzystują kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia albo piec kaflowy na paliwo stałe zasilane drewnem kawałkowym, wynosi 1.000 złotych;
* dopłata, gdy głównym źródłem ciepła jest kocioł olejowy, wynosi 2.000 złotych.
Pieniądze nie tak szybko
Ponieważ samorządy mają obowiązek dokładnego sprawdzania każdego wniosku o dodatek węglowy, został wydłużony czas na wypłatę świadczenia. Termin rozpatrywania wniosku i wypłaty pieniędzy będzie zmieniony z 30 do 60 dni, ale nie później niż do 30 grudnia 2022 roku. Ta zmiana będzie dotyczyła wszystkich dodatków do ogrzewania, nie tylko na węgiel.
Od kiedy nowe przepisy…?
Sejm nową wersją ustawy zajmie się 14-16 września. Następnie prezydent musi podpisać ustawę i dzień po publikacji w Dzienniku Ustaw wejdzie ona w życie. Nowe przepisy o dodatku węglowym mogą więc obowiązywać od końca września 2022 roku.
